Ülle Madise'nin ekibini Paavo Nõgene yönetecek

Estonya'nın yeni Cumhurbaşkanı Ülle Madise, pazartesi günü yemin ederek göreve başlıyor. Cumhurbaşkanlığı ofisinin yeni müdürü ise eski Tallink yöneticisi ve uzun yıllar devlet kademesinde görev almış Paavo Nõgene olacak. Nõgene, Madise'nin Kadriorg'da (cumhurbaşkanlığı sarayı) iki dönem görev yapma potansiyeli taşıdığını belirtiyor.

Nõgene, verdiği demeçte cumhurbaşkanlığı ofisinde "cumhurbaşkanının doğrusunun geçerli olduğunu" söylüyor: Madise her zaman fikirleri, önerileri ve tavsiyeleri dinliyor, ancak kararları ve seçimleri kendisi veriyor. Nõgene, ayrıca Madise'nin iki dönem görev yapma potansiyeline sahip olduğunu ifade ederken, selefi Alar Karis'in de bu potansiyeli taşıdığını ancak yeniden aday olmama kararını üzüntüyle karşıladığını ekliyor.

Nõgene, kamusal hizmette çalışmayı tercih etti

Nõgene, cumhurbaşkanlığı ofisi müdürlüğünü kabul ederek Estonya Ulusal Yayıncılık Kurulu (ERR) yönetim kurulu başkanlığına aday olmaktan vazgeçtiğini belirtiyor. Daha önce ERR'nin denetim kurulunda yer almayı ve buradan kurumun gelişimine katkı sunmayı istediğini hatırlatan Nõgene, yönetim kurulu başkanlığına aday olmayacağını ancak bu fikri de tamamen aklından çıkarmadığını söylüyor.

Nõgene, cumhurbaşkanlığı ofisindeki maaşın Tallink'teki gelirinin çok altında olduğunu kabul ediyor. Buna rağmen teklifi kabul etmesini, toplum yaşamına katkı sunma isteğiyle açıklıyor: "Vanemuine Tiyatrosu müdürlüğü, Kültür Bakanlığı müsteşarlığı veya Tallink yöneticiliği gibi önceki görevlerimde hep topluma fayda sağlamaya çalıştım. Kamu hizmetini seviyorum, Estonya'yı ileriye taşımaya yardımcı olmayı seviyorum. Her şeyi paraya çevirmek gerekmiyor."

Ekip oluşturma sürecinde Madise'nin birçok somut öneriyi değerlendirdiğini anlatan Nõgene, kültür danışmanlığı için kendi önerisinin Jaak Prints olduğunu ve Prints'in bir süre düşündükten sonra teklifi kabul ettiğini aktarıyor. Nõgene'e göre ekipte yer alan isimler arasında eski cumhurbaşkanlığı ofisi müdürü ve Dışişleri Bakanlığı müsteşarı Rainer Saks ile eski Devlet Sekreteri Taimar Peterkop da bulunuyor.

Ekonomi danışmanı ve diğer kadrolar için arayış sürüyor

Nõgene, ekonomi danışmanı arayışının sürdüğünü ve bu pozisyonun kasım başına kadar doldurulmasının hedeflendiğini söylüyor. Bir danışmanlık kadrosunun ise eğitim, bilim veya inovasyon ve yapay zeka alanlarından hangisine odaklanacağına yıl sonuna kadar karar verileceğini, bu pozisyonun gelecek yıl doldurulacağını belirtiyor.

Ekonomi danışmanının siyasi yöneliminin önemli olmadığını vurgulayan Nõgene, aranan kişinin cumhurbaşkanına dünyadaki gelişmelerin Estonya'ya etkilerini "serinkanlı ve duygusallıktan uzak" biçimde aktarabilmesi gerektiğini söylüyor.

Görevi devreden Cumhurbaşkanı Alar Karis'in iç danışmanlık pozisyonuna gerek görmediğini ancak Madise'nin bu pozisyonu gerekli gördüğünü belirten Nõgene, Vladimir Svet'in bu göreve getirildiğini hatırlatıyor. Svet'in görevleri arasında Kadriorg ile Riigikogu (Estonya Parlamentosu), bakanlıklar ve parlamento komisyonları arasındaki ilişkileri yürütmek, gençlerle ve Estonya'da yaşayan farklı dildeki topluluklarla ilgilenmek bulunuyor.

Nõgene, Svet'in Sosyal Demokrat Parti ile ilişkilendirilmesinin bir risk oluşturup oluşturmayacağı sorusuna, Kadriorg'a gelen herkesin görevini profesyonelce ve parti ayrımı gözetmeksizin yapacağını söylüyor.

Ulusal Savunma Konseyi'nin düzenli olarak toplanacağını belirten Nõgene, toplantıların aylık olmasa da belirli bir düzen içinde yapılacağını ifade ediyor. Jeopolitik durumun oldukça karmaşık olduğunu, Ukrayna'da bin kilometre uzaklıkta beş yıldır süren bir savaş yaşandığını hatırlatan Nõgene, konseyin düzenli toplanmasının önemli kişilerin aynı masada bilgi alışverişinde bulunmasını ve cumhurbaşkanının her konuda iyi bilgilendirilmesini sağlayacağını söylüyor. Taimar Peterkop'un ulusal savunma ve Estonya'nın savunma planları konusundaki deneyimiyle konseyi yönetmek için doğru kişi olduğunu ekliyor.

Madise'nin savunma alanında cumhurbaşkanına daha büyük bir rol vermek isteyip istemediği sorusuna Nõgene, Madise'nin anayasada cumhurbaşkanına verilen rolü üstleneceğini söylüyor. Bunun hükümet kabinesinin görevlerini tekrarlamak anlamına gelmediğini belirten Nõgene, yürütme organı ile anayasal güç arasındaki farkların anayasada belirlendiğini hatırlatıyor. Nõgene, görevi devreden Cumhurbaşkanı Alar Karis'in cumhurbaşkanının NATO zirvelerine katılması, başbakanın ise Avrupa Birliği zirvelerini üstlenmesi yönündeki görüşüne de değiniyor; Estonya'da mevcut uygulamanın farklı olduğunu ve Madise döneminde bu konuda bir değişiklik beklenmediğini söylüyor.