Estonya'da okul reformları tepki topluyor: Eski bakanlar uyarıyor

Estonya'da eğitim sisteminde hayata geçirilen çok sayıda reform, eski eğitim bakanları ve okul yöneticileri tarafından eleştiriliyor. Muhalefet, yaşanan sorunlardan Eğitim Bakanı Kristina Kallas'ı sorumlu tutarken, bakan suçlamayı reddediyor. Eleştiriler iktidar koalisyonu içinden de yükseliyor.

Zorunlu eğitim yaşı yükseltildi

Bu eğitim yılından itibaren Estonya'da genişletilmiş eğitim zorunluluğu yürürlüğe girdi. Öğrencilerin temel okuldan sonra 18 yaşına kadar lise, meslek okulu veya hazırlık eğitimi almaya devam etmesi gerekiyor. Ancak yeni sistemin ilk yılında yüzlerce temel okul mezunu, eğitime devam edecek yer bulamadı. Yeni SAIS kayıt sistemi de ek sorunlara yol açtı.

Eski Eğitim Bakanı Liina Kersna, hazırlık eğitimi kontenjanlarının bu okullarda yetersiz kaldığını belirterek, bunun ilk yılın en önemli dersi olduğunu ve gelecek yıl bu alanda daha fazla yer açılması gerektiğini söyledi.

Muhalefetteki Merkez Parti, sorunların sorumluluğunu Bakan Kristina Kallas'a yükleyerek istifa çağrısı yapıyor. Kallas ise yeni sistemin sorun yaratmadığını, var olan bir sorunu görünür kıldığını savunuyor. Bakan, dokuzuncu sınıftan sonra devam zorunluluğunun, Estonca bilmeden okuldan ayrılan ve kayıtlardan düşen öğrencileri ortaya çıkardığını ifade ediyor.

Aynı anda sekiz reform

Eğitim alanında aynı anda yaklaşık sekiz farklı reformun yürütüldüğünü belirten Kersna, bir bakanlığın bunları yeterince ayrıntılı hazırlamasının ve sistemin hepsini aynı anda sindirmesinin güç olduğunu vurguluyor. Bilimsel verilerin de aynı anda çok sayıda reform başlatmanın iyi bir uygulama olmadığını gösterdiğini ekliyor.

Eski Eğitim Bakanı Jaak Aaviksoo da reformların sırayla yapılması gerektiğini belirtiyor. Aaviksoo, zorunlu eğitimin uzatılması fikrini yanlış bulmadığını, ancak ek finansman sağlanmadığı için bazı yerlerde kısıntıya gidilmesi ve gerilimlerin oluştuğunu dile getiriyor.

Okullarda Estonca öğretime geçiş sürecinde, başlangıçta Estonca yeterliliği şartını taşımayan yaklaşık 1800 çalışan bulunuyordu. Yerel yönetimlerin verilerine göre bu sayı şu anda 144'e düştü. Ancak eski bakanlar, nitelikli branş öğretmeni eksikliğine dikkat çekiyor.

Kersna, Ida-Virumaa'da Estonca bilen öğretmenlere verilen maaş eklerinin, onların nitelikli öğretmen olma zorunluluğunu ortadan kaldırmadığını, bunun zamanla sorun yaratacağını söylüyor. Eski Bakan Mailis Reps ise önce öğretmen, ders materyali ve destek altyapısının güvence altına alınması gerektiğini, aksi halde dil sorunu yaşayan öğrencilerin özel gereksinimli çocuk statüsüne düşebileceğini ve sosyal eşitsizlik oluşabileceğini ifade ediyor.

Tallinn Metodoloji ve Yetkinlik Merkezi Müdürü Natalja Mälitsõna, Estonca eğitime geçişi son on yılların en büyük reformu olarak nitelendiriyor ve öğretmenlerin aşırı iş yükü altında olduğunu, bunun sürdürülebilirliğinden endişe duyduğunu belirtiyor. Aaviksoo ise sorumluluğun yalnızca siyasilerde değil, okul yönetiminde de olduğunu savunuyor. Reps, okullara daha fazla özerklik verilmesi ve bürokrasinin azaltılması çağrısı yapıyor. Bakan Kallas ise reformların gerekli olduğunu ve ilk sonuçların görülmeye başlandığını savunuyor.