Estonya'da hastane yöneticisi: Tedavi bütçesinde kesinti maliyeti artırır

Estonya'nın en büyük hastanelerinden Kuzey Estonya Bölge Hastanesi'nin (Põhja-Eesti Regionaalhaigla, kısaca PERH) yöneticisi Agris Peedu, hastanelere ayrılan tedavi bütçesinin kısılmasının hastaların zamanında tedavi edilmesini zorlaştırdığını ve bunun ileride daha büyük maliyetlere yol açtığını belirtti. Peedu, bu durumun hastaların acil servise başvurmasına neden olduğunu ifade etti.

Peedu, Estonya devlet yayın kurumu ERR'nin

Kronik hastalar ve randevu sıkıntısı

Peedu'ya göre hastanelerde kronik hastalıkları bulunan ve tekrar gelen hasta sayısı giderek artıyor. Ancak asıl sorun, ilk kez belirti gösteren hastaların muayene ve tetkik edilmesinde yaşanıyor. Bu hastalar için yeterli randevu kapasitesi bulunmadığını belirten Peedu, zamanında tedavi alamayan hastaların sağlık durumunun kötüleştiğini söyledi. Bu hastaların bir bölümü sonunda belirtileri ağırlaştığı için acil servise gitmek zorunda kalıyor.

Peedu, geçen yılla karşılaştırıldığında PERH'e gelen ambulans sayısının 1000 arttığını aktardı ve bunun ciddi bir artış olduğunu değerlendirdi. Ona göre hastaların normal tedavi hizmetine yeterince hızlı erişememesi ile acil müdahale ihtiyacının artması arasında doğrudan bir bağ var.

Acil vakalar tedavi bütçesini zorluyor

PERH yöneticisine göre hastanede acil hasta sayısı yüzde 52'den fazla arttı. Sağlık Sigortası Fonu'nun (tervisekassa) finansman sağlayıp sağlamamasından bağımsız olarak bu hastaların tedavi edilmesi gerekiyor. Acil vakalara her koşulda müdahale edildiği için planlanan tedavi işlemlerine yeterli kaynak kalmayabiliyor ve bu da tedavi sıralarının uzamasına yol açıyor.

Peedu, son yıllarda giriş maliyetleri artmasına karşın bir tedavi işleminin ortalama maliyetinin düştüğünü, bu nedenle yeniden hesaplama yapıldığını ve hastalara daha az tedavi işlemi sunulabildiğini kaydetti. Ona göre sıra uzamasının ardında yatan temel neden bu.

Hastanenin mali durumunu zorlaştıran bir başka etken de Sağlık Sigortası Fonu ile yapılan sözleşmenin üzerinde hasta tedavi edilmesi. Peedu'ya göre bu durumda Fon, tedavi için daha düşük katsayı ödüyor. Kimi işlemlerde ödenen tutar maliyetin yalnızca yüzde 30'una denk geliyor. Bu yüzden hastane son yıllarda her yıl birkaç milyon euro kaybetti. Söz konusu kayıplar hastanenin hem binalara hem de yeni tıbbi teknolojiye yatırım gücünü azaltıyor.

Peedu, en büyük sorunun yatırım kapasitesi olduğunu vurguladı. Ona göre ilk kesinti yatırımlardan geliyor. Bu, yalnızca modern bir tedavi ortamı için gereken binalar değil, aynı zamanda ileri tıbbi teknoloji anlamına geliyor. Bugün teknoloji olmadan hizmet verilemeyeceğini belirten Peedu, PERH gibi üst düzey hastanelerin uluslararası iyi standartlara ve tedavi kılavuzlarına uygun en iyi teknolojiye sahip olması gerektiğini söyledi.

Peedu, dünyada yaygınlaşan ancak Estonya'da henüz kullanılmayan robotik cerrahiyi örnek gösterdi. Hastanenin gelecek yıl nöroşirürji uzmanları için nöronavigasyon cihazı almayı değerlendirdiğini belirterek bunun operasyonların çok daha hassas yapılmasına ve risklerin azaltılmasına imkân tanıdığını söyledi. Bu tür teknolojilerin maliyet tasarrufu da sağlayabileceğini aktaran Peedu, robotik cerrahiyle ameliyat edilen bir hastanın hastanede ortalama iki gün daha az kaldığını kaydetti.

Peedu, yapay zekâ kullanımının doktor ve hemşirelerin iş yükünü azaltabileceğini de belirtti. Örnek olarak meme kanseri taramasını verdi: mamografileri hâlen iki radyolog değerlendiriyor, uluslararası alanda bazı ülkelerde ikinci radyoloğun yerini yapay zekâ alıyor. Peedu ayrıca birkaç yıl önce PERH'in radyoterapisinin standarda uymadığı iddiasıyla ilgili denetimlerin tamamlandığını, Finlandiya üniversite hastanelerini denetleyen uzmanların hizmetin standarda uyduğunu teyit ettiğini aktardı.

Peedu, son on yıldır yönettiği PERH'teki görevinin 31 Ekim'de sona ereceğini de belirtti.