Viru Cezaevi'ndeki mahkumlar Estonya'nın desenli kuşaklarını öğrendi

Estonya'nın kuzeydoğusundaki Viru Cezaevi'nde (Viru Vangla) kalan mahkumlar, Estonya'nın geleneksel desenli kuşaklarını (kirivöö) dokumayı öğrendi. Cezaevi yönetimi, hareket özgürlüğü kısıtlı olan mahkumların kendi hücrelerinde çalışabilmesi için bir çözüm aradı ve geleneksel kuşak dokumacılığının bu iş için uygun olduğu sonucuna vardı. Kullanılan dokuma tezgâhları da cezaevinde üretildi.

Yaklaşık bir yıl önce bir mahkum, kitap ve video yardımıyla kuşak dokumayı öğrendi. Bugün ise diğer mahkumlara da yol gösteriyor. Viru Cezaevi birim yöneticisi Taavi Puusepp, ilk deneme kuşağı tamamlandığında o mahkumun gözlerinin parladığını belirterek şunları aktardı: "Bana 'Bu bir kuyumcu işi gibi, odaklanmayı, hassasiyeti ve sabrı gerektiriyor' diye anlatmıştı."

Teslimden alınan görüş

Yapılan işlerin değerlendirilmesi için Estonya Ulusal Müzesi'ne (Eesti Rahva Muuseum, ERM) başvuruldu. Müzenin halk kültürü ve bilgi merkezinden değerli öneriler alındı. Kuşaklar artık ERM'in mağazasında satışa sunulmuş durumda.

ERM'in satış ve hizmetler müdürü Liina Kuzemtšenko, konuyla ilgili şunları söyledi: "Doğru kuşakları üreten herkesle iletişim kurduğumuz için çok minnettarız. Her kuşağı kabul etmiyoruz; kaliteyi inceleyen bir komisyonumuz var. Bize sunulan kuşaklar çok iyi kalitedeydi ve onları mağaza seçkisine kattığımız için çok mutluyuz."

ERM küratörü Külli Valk ise mağazadaki kuşaklara bakınca bunların en üst düzeyde olduğunu gördüğünü belirterek, kuşakların bu kadar özgün biçimde tamamlanmasının kendilerini şaşırttığını ve bundan büyük mutluluk duyduklarını ifade etti.

Yeni satış kanalı ve kültürel katkı

ERM'in yanı sıra, mahkumların ürettiği kuşakların yakında açılacak olan cezaevi girişimcilik merkezinin e-mağazasında da satılması planlanıyor. Cezaevi bunu Estonya kültür tarihine katkı sunma imkânı olarak değerlendiriyor.

Konuyu değerlendiren Puusepp, kuşakların yalnızca bir eşya olmadığını vurguladı: "Bir kuşak sadece bir nesne değildir. İçinde Estonya'nın hikâyesini taşır ve aynı şekilde bir insanın kendi hikâyesini daha iyiye çevirme imkânını da taşır. El yapımı bir kuşak almış olmakla kalmaz, aynı zamanda bir insanın çalışma alışkanlığı kazanmasına, topluma geri dönmesine katkı sağlar ve mirası da korumuş olursunuz."

Viru Cezaevi'nde toplam beş mahkum kuşak dokumacılığıyla ilgileniyor.