Veskimägi: Ukrayna yardımında kullanılan Estonya silahları açıklansın

Estonya Savunma Sanayii Birliği konsey başkanı Taavi Veskimägi, Ukrayna'ya yardım için devletten fon alan Estonya savunma şirketlerinin açıklanması gerektiğini söyledi. Veskimägi, ERR'in "Otse uudistemajast" adlı internet programında yaptığı açıklamada, devletin savunma şirketlerinin güvenliğine de daha fazla katkı sağlaması gerektiğini belirtti.

Veskimägi'ye göre devletten fon alan tüm şirketler, Devlet Savunma Yatırımları Merkezi (RKIK) ile gizlilik anlaşması imzalamış durumda.

"Ama bunun açık olabileceğini kesinlikle düşünüyorum. Neden açık olmaması veya olamayacağı konusunda hiçbir gerekçe görmüyorum" dedi Veskimägi.

"Buradaki etki tam olarak şu: Estonya vergi mükellefinin parasıyla Estonya ürünlerini Ukrayna'ya gönderiyoruz. Ukrayna'da bu ürünleri nihai olarak tamamlıyoruz, çünkü her savunma sanayii ürünü sonunda savaş alanında tamamlanır. Ve bir noktada Estonya'da bunlara ihtiyaç duyduğumuzda prototiplerle uğraşmıyor olacağız; Ukrayna'da test edilmiş, tabiri caizse orada ateş vaftizi geçirmiş Estonya şirketlerinden ürünler alacağız. Kendi oğullarımız ve kızlarımız bunları kullanmak zorunda kaldığında, güvenebileceğimiz, itimat edebileceğimiz bir şey olduğunu bileceğiz. Yani ne kadar çok Estonya şirketi bu önlemden yararlanırsa, bundan Estonya'ya o kadar çok fayda sağlanır, Estonya'nın savunma kabiliyetine o kadar çok katkı olur, Estonya şirketlerine o kadar çok fayda sağlanır" diye konuştu.

Bakanlık güvenlik gerekçesiyle açıklamıyor

Eylül ayında Savunma Bakanlığı, Ukrayna'ya yardım için hangi Estonya şirketlerine mali destek verildiğinin güvenlik gerekçesiyle açıklanmayacağını belirtmişti. 2025 ve 2026 yıllarında Ukrayna için toplam 200 milyon euro değerinde Estonya savunma sanayii ürünü tedarik edildi.

Veskimägi'ye göre konuyla ilgilenen taraflar, Rusya dahil, hangi şirketlerin olduğunu zaten öğrenecek.

"Bugün bilmeyen geniş kamuoyu ve buna bağlı olarak 100 milyon euro karşılığında Ukrayna'ya hangi kabiliyetleri gönderdiğimiz konusunda bir anlayışa sahip değiliz. Bunlar Estonya'nın savunması için de ihtiyaç duyduğumuz kabiliyetler mi, teknolojiler mi? Bu paranın büyük kısmını bir şirket mi alıyor, yoksa birçok şirkete mi dağıtılıyor? Bu, Estonya savunma sanayii sektörünün çıkarına olabilir. O zaman hem kamuoyu tartışması hem de örneğin Estonya Savunma Sanayii Birliği ile Savunma Bakanlığı arasında profesyonel bir tartışma yapma imkanımız olurdu: Estonya'da gerçekte hangi savunma sanayiini geliştirmek istiyoruz ve bu Ukrayna önlemi Estonya'da böyle bir savunma sanayiinin gelişimini destekliyor mu?" diye değerlendirdi Veskimägi.

Veskimägi, Ukrayna savaş alanında onlarca Estonya savunma sanayii ürününün kendini kanıtladığını söyledi.

Şirketlerin güvenliği için devlet desteği

Veskimägi'ye göre Estonya'da 260 savunma şirketi var. "Estonya savunma sanayii şirketleri bugün çok sayıda kabiliyet için çok sayıda teknoloji sunuyor" dedi.

Savunma şirketi Milrem'in üretim binasının kundaklanması olayına değinen Veskimägi, savunma sanayii şirketlerinin yıllardır bu tehdidin farkında olduğunu ve risk planlarını yaptığını söyledi. "Ama Milrem olayı kesinlikle bir kez daha şu hassasiyeti yarattı: bu göz ardı edilemeyecek, ele alınması, yatırım yapılması gereken bir şey" dedi.

"Bunun sonucunda güvenlik kurumlarıyla şirketler için tehdit tablosu konusunda güvenlik bariyerlerini sıklaştırma, bunları daha sık yapma konusunda anlaştık. Şirketlerin de bugün güvenlik sistemlerine, özellikle çevre güvenliğiyle ilgili olanlara daha fazla yatırım yaptığına inanıyorum. Bu kötüydü ama bir anlamda şirketlerimiz için gerekli bir uyandırma ziliydi; bu ele alınması gereken bir şey" diye yorumladı Veskimägi.

Veskimägi'ye göre savunma sanayii şirketlerinin çoğu güvenliklerini bu kadar yüksek düzeyde sağlama kapasitesine sahip olmadığı için devlet burada yardıma gelebilir.

"Devlet görüyorsa - ve bugünkü koalisyon hükümeti savunma sanayii ve savunma sanayiinin geliştirilmesinin kendileri için öncelik olduğunu, bunun aynı zamanda koalisyon anlaşmasının belirgin bir parçası olduğunu söyledi - o zaman devlet kesinlikle desteği ve tavsiyesiyle yardıma gelmeli. Güvenlik kurumları bu şirketleri özellikle çevremizde gerçekte ne olup bittiğine dair tehdit tablosunu verme konusunda desteklemeli, çünkü şirket çoğu durumda bunu kendi başına yapma kapasitesine sahip değil ve bunu yapacak parası da yok" dedi Veskimägi.