Kış saati uygulaması sağlık ve trafik güvenliğini etkiliyor

Avrupa Parlamentosu 2019 yılında saatlerin mevsimsel olarak değiştirilmesinin kaldırılmasını onaylamış olsa da bu karar hâlâ yürürlüğe girmedi. AB ülkeleri pazar gecesi yeniden kış saati uygulamasına geçecek. Uzmanlar, doğal biyolojik ritmin bozulmasının insan sağlığı üzerinde ciddi etkileri olduğunu belirtiyor. Konu, ERR Rusça'nın aktardığına göre, Radio 4'te nörolog Katrin Põld'un katılımıyla ele alındı.

Saat değişikliği kalp krizi ve kaza riskini artırıyor

Nörolog Katrin Põld, insan organizmasının saat değişikliklerine anında uyum sağlayamadığını ve ani uyku düzeni değişiminin zorlayıcı bir deneyim olduğunu vurguladı. Sağlık uzmanları, saatlerin ileri veya geri alınmasına kademeli olarak hazırlanılmasını, uyku saatlerinin yavaş yavaş kaydırılmasını öneriyor.

Põld, "Bir saat düzeninden diğerine geçişte ideal olarak günde en az 15 dakikalık kademeli bir değişim yapılmalı, ani bir saatlik değişim yerine. Elbette özellikle ilk gecelerde bazı sorunlar yaşanabilir. İstatistikler de bu dönemde trafik kazalarında ve hatta kalp krizlerinde artış olduğunu gösteriyor. Bazı kişilerin organizması uyku ve uyanıklık düzenindeki bu tür ciddi değişimlere karşı daha hassastır. Doktorların görüşü, saatler değiştirilmeden en az 3 gece önce bu ritme uyum sağlamaya çalışılması yönünde" dedi.

Uzmanlar, yapay saat değişimine en sert tepkiyi çocukların ve yaşlıların verdiğini belirtiyor. Çocuklara yaşananları açıklamak da zor olabiliyor.

Põld, "Saat değişikliğinin temel nedenleri ekonomik: doğal gün ışığından mümkün olduğunca yararlanmak. Ancak insan fizyolojisi burada pek dikkate alınmıyor. Bize mantıklı ve iyi gelebilir, ama her zaman öyle değil. İnsanın biyolojik ritimleri kendiliğinden işler" diye ekledi.

AB nüfusunun büyük çoğunluğu mevsimsel saat değişikliğini gereksiz buluyor. Sosyologlar neredeyse on yıldır her yıl bu sonuca varıyor.

AB ülkeleri ortak saat diliminde anlaşamadı

Avrupa Parlamentosu 2019'da saat değişikliğinin kaldırılması yönünde oy kullandı; başlangıçta uygulamanın 2021'den itibaren sona ermesi planlanıyordu. Ancak nihai yasanın kabul edilmesi için AB üyesi ülkelerin onayı gerekiyordu ve bu onay alınamadı. Ülkeler hangi saat diliminin (yaz saati veya kış saati) kalıcı olarak uygulanacağı konusunda hâlâ anlaşamadı. Farklı saat düzenlemelerinin ekonomik ve organizasyonel zorluklar yaratabileceği gerekçesiyle plan, ortak bir çözüm bulunana kadar erteleniyor.