Estonya'nın yeni gazlı ve elektrikli otobüs alımına operatörler tepkili

Estonya Bölgesel İşler ve Tarım Bakanlığı'nın, CO2 emisyon izni satışından elde edilen gelirle yeni otobüsler satın alma planı, otobüs operatörlerinin tepkisini çekti. Şirketler, halihazırda kendi araç parkları olduğunu ve devletten otobüs almaya acil ihtiyaç duymadıklarını belirterek uygulamayı anlamsız buluyor.

Bakanlık yakın zamanda 10 elektrikli ve 30 gazla çalışan otobüse kadar alım için ihale açtı. Çerçeve anlaşma kapsamında önce 5 elektrikli ve 9 gazlı otobüs satın alınacak. Araçlar, ilçe hatlarında kullanılmak üzere firmalara tahsis edilecek. Otobüs firmaları, devletin kendi araç filosunu oluşturmasını gereksiz buluyor.

Otobüs şirketi Sebe'nin yönetim kurulu üyesi ve Estonya Uluslararası Yol Taşıyıcıları Birliği üyesi Mart Raamat, alım planını "saçma" olarak nitelendirdi. Raamat, "Devlete ait otobüs filosu dönemi Sovyetler Birliği'nde kaldı. Bugüne kadar sistem çok verimli işledi: Kamu hizmet ihalesi yapılıyor ve operatör otobüsleri kendi alıyor" dedi.

Raamat, toplu taşıma sözleşmeleri kapsamında otobüs pazarının sağlıklı işlediğini, tüm firmaların finansal açıdan güçlü olduğunu belirtti. Ancak devletin otobüs dağıtmaya başlaması halinde, araçları bakımsız bırakacak firmaların ortaya çıkabileceğini ve bunun yolcu güvenliğini riske atacağını savundu.

Devlet araç taşıyıcısı olmayı hedeflemiyor

Eleştirilere yanıt veren Bakanlık, amacın devletin otobüs operatörü olmak ya da ayrı bir devlet filosu kurmak olmadığını açıkladı. Kamu taşıma dairesi başkanı Andres Ruubas, otobüslerin çevre dostu toplu taşımayı desteklemek ve araç edinme maliyetlerini düşürmek için alındığını belirtti. Ruubas, "Operatörler bu otobüsleri kullanırken edinme maliyetini hizmet fiyatına yansıtmayacak. Bu sayede hat başına maliyet düşecek ve daha sık sefer imkânı doğacak" dedi.

Raamat ise bu yaklaşımı paranın bir cepten diğerine aktarılması olarak değerlendirerek, sonuçta vergi mükellefine daha pahalıya mal olacağını öne sürdü. Devletin çevre dostu araçlar aldığı yönündeki argümanın da inandırıcı olmadığını belirten Raamat, sözleşmeler kapsamında kullanılacak özel otobüslerin onda dokuzunun zaten karbon nötr olduğunu söyledi.

Otobüslerin devlete maliyeti ihale sürecinde netleşecek. Ruubas, tüm araçların alınıp alınmayacağının finansman, ihale sonucu, teslimat süreleri ve mevcut sözleşmelerin bitiş tarihlerine bağlı olacağını ifade etti.