Estonyalı yazar: Suçlular çoğu zaman döneminin kurbanı

Estonyalı yazar, blog yazarı ve birkaç suç podcast'inin hazırlayıcısı Dagmar Lamp, "Eesti wanad roimad" (Estonya'nın eski cinayetleri) adlı kitabında iki savaş arası dönemde Estonya'da işlenen unutulmuş suç hikâyelerini bir araya getirdi. Lamp, uzun süredir suç hikâyelerine ilgi duyuyor.

Lamp, ETV kanalında yayınlanan "Ringvaade" programında yaptığı açıklamada, "Bence çok sayıda kurbanın sesinin duyulmaya ihtiyacı var" dedi.

Kitap üzerinde çalışırken başvurduğu en önemli kaynaklardan biri, eski gazetelerin neredeyse tamamının dijital ortamda saklandığı Digar arşivi oldu. Lamp, "Orada eski gazeteleri okuyup farklı arama sorguları kullanarak bu hikâyeleri buldum. Ancak topladığım malzemenin yalnızca küçük bir bölümü kitaba girdi" diye anlattı.

Yazara göre dönemin basını gerçek bir hazine niteliğinde. Lamp, Konstantin Päts döneminde siyaset yazmanın yasak olduğunu, bu nedenle gazetecilerin ilginç olaylara ve cinayetlere yöneldiğini, bu haberlerin neredeyse yüz yıl sonra bile okunabildiğini belirtti.

Lamp, "O zamanlar GDPR (Genel Veri Koruma Tüzüğü) yoktu, bu yüzden birinin tam adresine kadar nerede yaşadığını söyleyebiliyoruz. Ayrıca Geni üzerinden bu kişilerin ya da torunlarının başına ne geldiğine bakabiliyoruz" dedi.

Polis arşivlerine değil, dönemin gazetelerine dayanıyor

Yazar, kitap üzerinde çalışırken polis arşivlerini incelemediğini, bu nedenle derlenen hikâyelere bir ölçüde kuşkuyla yaklaşılması gerektiğini de sözlerine ekledi.

Kitapta yalnızca acımasız cinayetler yer almıyor. Örneğin, zührevi hastalıkların tedavisi için zorla dispansere gönderilen ve orada isyan çıkaran hayat kadınlarının hikâyesi de kitapta bulunuyor.

Lamp bu hikâye için, "Bence kitaptaki en ilham verici hikâyelerden biri. O dönemde hayat çok zordu. Birinci Dünya Savaşı'nı ve Kurtuluş Savaşı'nı yaşamış insanlar kriz, yoksulluk ve ciddi psikolojik sorunlar içinde yaşıyordu. Bu kadınların geçimlerini sağlamak için bedenlerini satmaktan başka çıkar yolu kalmamıştı. Zorla bu hastaneye gönderildiler ama yine de direnmenin, karakter göstermenin ve topluma karşı durmanın bir yolunu buldular. Sonuçta doğduğumuz zamanı kendimiz seçemiyoruz" ifadelerini kullandı.

Yazar, diğer hikâyelere de anlayışla yaklaşıyor. Lamp, "Herhangi bir suçun her zaman haklı gösterilebileceğini söylemiyorum, ama bu insanların, suçluların bile büyük ölçüde içinde yaşadıkları dönemin ve toplumun kurbanı olduğunu görüyorum; tıpkı bugün olduğu gibi" dedi.