Estonya'da okul yemeklerinde tuz ve şeker azaltıldı

Estonya'da anaokulu ve okullarda sunulan yemeklerde tuz ve şeker miktarını azaltan yeni beslenme kuralları yürürlüğe girdi. Geçen sonbaharda yürürlüğe giren yönetmelik, yemeklere eklenen tuzun iki haftalık ortalamasının günde yarım gramı, kabul edilen şeker, bal veya şurup miktarının ise anaokulunda üç yaşından büyük çocuklar için 10 gramı, daha küçükler için beş gramı, okul öğle ve ara öğünlerinde ise beş gramı aşmamasını öngörüyor. Amaç, giderek büyüyen çocukluk çağı obezitesiyle mücadele ve çocukları daha sağlıklı beslenmeye alıştırmak.

Geçen yıl geçiş dönemi olarak uygulandı ve kurumlar değişiklikleri kademeli olarak hayata geçirdi; ancak eylülden itibaren tüm yeni gereklilikler zorunlu hale geldi. Bazı veliler ise hedefin aksine çocuklarının beslenmesinin daha da yoksullaştığını savunuyor. Okul yemeği yerine teneffüste büfeye gidilip börek, cips veya tatlı yendiğini belirten aileler, sosyal medyada yemeklerin artık tatsız olduğu yönündeki deneyimlerini paylaşıyor.

Okul müdürleri: Alışma zaman alıyor

Tartu Kesklinna okulu müdürü Kadi Toom, ERR'ye yaptığı açıklamada son veli toplantılarında yemeklerin tatsız olduğu yönünde şikayetler duyduklarını, konunun okul veli konseyinde de tartışıldığını söyledi. Okula yanında yemek kutusu getiren öğrencilerin yanı sıra okul yemeğinden tamamen vazgeçenlerin de olduğunu belirten Toom, durumun sınıf düzeyine göre farklılık gösterdiğini kaydetti. Üçüncü kademe öğrencilerinin yemekleri çok iyi yediğini ve hatta ek porsiyon istediğini, sorunların daha çok ikinci kademe yani dördüncü ile altıncı sınıf öğrencilerinde görüldüğünü ifade etti.

Toom, okul çevresinde börek satan bir yer bulunmadığını, ancak güzel havalarda büyük teneffüste ikinci ve üçüncü kademe öğrencilerinin markete gittiğini ve okul binasında cips paketlerine rastlandığını, bunun kitlesel bir sorun olmadığını ekledi.

Paide anaokulu müdürü Grisly Kuuskler ise her şeyin yetişkinlerin tutumundan başladığını, küçük bir çocuğun tuzlu ve tatlıyı kendisinin isteyemeyeceğini söyledi. Anaokulunda her sabah yulaf lapasını lezzetli hale getiren farklı seçenekler sunduklarını, reçeli meyvelerle değiştirdiklerini ve omlet verdiklerini, büyük bir sorunla karşılaşmadıklarını anlattı. Kuuskler, kendi aşçılarının bulunmasının süreci kolaylaştırdığını, geçen yıl yemeklerin çocuklara mümkün olduğunca iştah açıcı sunulması konusunda yoğun çalışma yapıldığını belirtti.

Bakanlık: Lezzetlere alışmak bir gecede olmuyor

Sosyal Bakanlığı halk sağlığı dairesi danışmanı Ingrid Põldsaar, farklı lezzetlerin benimsenmesinin bir gecede gerçekleşmeyeceğini, aşçılara ücretsiz Nutridata beslenme programını kullanmalarını önerdiklerini söyledi. Põldsaar, yönetmelikteki günlük tuz sınırının tek bir dilim ekmekte bile bulunabileceğini, ancak ekmekteki tuzun hesaba katılmadığını, sınırın aşçının yemeğe eklediği tuza ilişkin olduğunu, ekmeğin tuz içeriğinin ayrıca belirlendiğini açıkladı. Reçel sunmanın tamamen yasak olmadığını, ancak yüksek şeker içeriği nedeniyle sınırlandığını, lapaya reçel yerine tatlı meyve verilebileceğini belirtti.

Põldsaar, çoğu çocuğun yine de okul yemeği yediğini, ancak büfe veya otomat bulunmasının öğrenci tercihlerini etkilediğini vurguladı. Okul yemekleri üzerine yapılan bir araştırmanın, büfe ya da otomat bulunan okullarda öğrencilerin buralardan alışveriş yapma eğiliminde olduğunu, büfenin bulunmadığı okullarda ise okul yemeğinin daha yüksek olasılıkla tüketildiğini gösterdiğini aktardı.