Estonya'da öğretmen maaş artışı için bütçede para yok

Estonya Eğitim Bakanı Kristina Kallas (Eesti 200), öğretmen maaşlarına ilişkin toplu pazarlık görüşmelerinde, devlet bütçesinde öğretmen maaşlarını artıracak kaynak bulunmadığını ve artışın ancak başka kalemlerde yapılacak kesintilerle sağlanabileceğini açıkladı. Eğitim Çalışanları Sendikası temsilcisi Reemo Voltri ise öğretmenlerin iş bırakma eylemlerine hazır olduğu uyarısında bulundu.

Kallas, mevcut ekonomik koşullarda bütçeye herhangi bir artış eklemenin neredeyse imkânsız olduğunu, ekonomik büyüme gelirinin yalnızca emekli maaşları ve savunma harcamaları gibi daha önce endekslenmiş giderlerdeki artışı karşıladığını belirtti.

“Öğretmen maaşlarındaki artışı ancak başka bir yerden kısarsak planlayabiliriz. Öğretmen maaşlarını artırabilmek için parayı başka bir yerden, başka birinden almak zorundayız” diye konuşan Kallas, sendikanın gelecek yıl öğretmenlik asgari ücretinin Estonya ortalamasına (2320 euro) yükseltilmesi talebini de gerçekçi bulmadı.

Bakan, “Bir eğitim bakanı ideal dünyada öğretmenlerin aslında böyle bir maaşı hak ettiğini söyler. Kesinlikle, bu iş gelecekte topluma çok güçlü kazanç sağlıyor. Ama para sınırlı bir büyüklük ve bugün bütçede yok” ifadelerini kullandı.

İş yükü ve öğrenci sayısı sorunu

Kallas ayrıca maaş konusunun yanı sıra özel gereksinimli öğrencilerin sayısının artmasıyla büyüyen öğretmen iş yükünün de çözülmesi gerektiğine işaret etti. Son PISA sonuçlarına atıfta bulunan Kallas, Estonya’da öğrenci-öğretmen oranının Avrupa’nın en düşük olduğunu ve eğitim bütçesinin büyük bölümünü tüketen çok sayıda küçük lise (gymnasium) bulunduğunu söyledi.

Demografik değişimler nedeniyle 2028’den itibaren okula başlayacak çocuk sayısının 3.000 azalacağını, bunun da öğretmen maaşlarının ödendiği belediye başına düşen ödeneği düşüreceğini kaydetti.

Sendika: Maaşlar göreli düşerse kabul edilemez

Voltri, bütçedeki zor durumun eğitim kalitesinden ödün verilmesi anlamına gelmemesi gerektiğini vurguladı. Öğretmenlerin asgari beklentisinin 2.300 euroluk asgari ücret ya da seçim öncesi vaat olan öğretmen ortalama maaşının ülke ortalamasının yüzde 120’sinde tutulması olduğunu belirtti.

Öğretmenlerin maaşları ülke ortalamasıyla karşılaştırıldığında gerilemeye devam ederse, bunun mevcut ve gelecekteki öğretmenler için çok uğursuz bir mesaj olacağını belirten Voltri, “Maaşların hiç artmaması, ortalama maaş artışına göre hemen beş ya da altı puan gerilememiz anlamına gelir; bunu kabul edemeyiz” dedi.

Voltri, bir önceki grevde maaş artışının imkânsız görüldüğü bir durumda 71 euro artış sağlandığını hatırlattı ve 14 Eylül’de parlamento binasının önünde eğitim çalışanlarının protesto gösterisi yapılacağını da sözlerine ekledi.

Öte yandan Saku Belediyesi mali hizmetler müdürü Randar Lohu, öğretmenlere ulusal asgari ücretin zorla artırılmasının belediyeleri diğer çalışanların ücretlendirilmesinde zor duruma soktuğunu söyledi. Saku belediyesinde öğretmenlere halihazırda Estonya ortalamasının üzerinde 2.400-2.500 euro brüt maaş ödendiğini ifade eden Lohu, belediyenin hizmet verdiği yaklaşık 650 kişiye maaş ödediğini ve okul öğretmenlerine yüzde 10’un üzerinde zam yapılırsa diğer çalışanların maaş artışından mahrum kalabileceğini aktardı.

Eğitim çalışanları, devlet temsilcileri ve belediye uzmanları iki hafta sonra öğretmen maaşlarının alt sınırını tekrar görüşmek üzere bir araya gelecek.