Estonya'da erken seçim kampanyası: Uzmanlar stratejileri değerlendirdi

Estonya'da parlamento seçimlerine henüz aylar varken seçim kampanyası hız kazandı. Sokaklarda parti afişleri belirmeye, politikacılar seçmenlerle buluşmaya ve reklam filmleri sosyal medyayı doldurmaya başladı. Uzmanlara göre kampanyanın erken start alması tesadüf değil: Bazı partiler konumlarını sağlamlaştırmak, bazıları kaybettiği desteği geri kazanmak, bazıları ise parlamentoda sandalye hak ettiğini kanıtlamak zorunda.

Bu seçime alışılmadık bir konumda giren Reform Partisi (Estonca: Reformierakond), reytinglerde lider değil. Reformcuların desteği yüzde 10 ila 14 arasında dalgalanıyor. Kristen Michal liderliğindeki parti, son yıllarda seçmeninin bir bölümünü kaybetti; vergi politikasındaki popüler olmayan kararlar ve skandallar itibarına zarar verdi. Reklam uzmanı Madis Ots, partinin durumunun umutsuz olmadığını belirterek daha destansı geri dönüşlerin yaşandığını hatırlatıyor.

Isamaa örneği: Yüzde 4'ten yükseliş

Ots'a göre 2019'da seçimlerden yaklaşık altı ay önce Isamaa'nın reytingi yüzde 4'ün altındaydı ve partinin siyasi varlığını sürdürüp sürdürmeyeceği tartışılıyordu. Ancak parti net bir slogan ve aktif bir programla çıkarak belirleyici bir rol oynadı. Ots, "Bunlar önlerinde çok iş olan partiler; bu durumda erken başlamak gerekir" diyor.

Siyasi iletişim uzmanı Annika Arras ise seçmenin her şeyi affedebileceği görüşünde: "Seçmenin hafızası çok kısa. Hayat devam ediyor, yeni günlük sorunlar ve zorluklar ortaya çıkıyor. Bu yüzden insanlar için genellikle partilerin yarın neyi değiştirmek istediği, geçmişte ne yaptıklarından daha önemli." Arras'a göre bu olmasaydı, reytingi seçim barajının altına düşen partilerin eski konumlarına dönmesi mümkün olmazdı.

Destek kaybeden partiler için kampanya, kaybedilen oyların peşinde bir yarışa dönüşüyor ve açığı kapatmak için tempoyu artırmak gerekiyor. Siyaset bilimci Mari Liis Jakobson, güven düştüğünde sadece haberlerde görünmenin yeterli olmadığını söylüyor: "İktidar partileri genellikle kampanya sırasında avantajlıdır; medyada daha fazla yer alırlar ve bu bedavadır. Ancak reyting düşükken, Reform Partisi'ni birkaç skandal sarstığında ve medyanın tutumu şüpheci olduğunda, onlara reklam gibi ek bir açıklama mekanizması şart oldu."

Yeni oyuncular ve sınırlı bütçeler

Parlamenter partilerin sahip olduğu imkânlara sahip olmayan yeni partiler, seçmenin kalbine ulaşmak için farklı yollar arıyor. "Parempoolsed" (Sağcılar) partisinin turuncu afişleri, reformcuların sarı bannerlarından daha erken yollarda ve duraklarda görünmeye başladı. Ots, "Sağcılar parlamento partilerinden farklı olarak yalnızca kendi bütçelerine dayanıyor" diyor ve ekliyor: "Amaçları, seçim kampanyası tüm ülkeyi kaplamadan ve oldukça renkli hale gelmeden önce seçmene ulaşmak." Jakobson da yeni oyuncuların parlamenter muhalefet kadar söz alma imkânı bulamadığını, bu nedenle alternatif yollarla daha görünür olmaya çalıştıklarını belirtiyor.

Mali zorluklara rağmen Merkez Parti'nin de (Keskerakond) şansı olduğu belirtiliyor. Reformcular gibi onlar da seçim reklamlarında spor temasını kullandı, ancak uzmanlara göre merkezciler geleneksel olarak sokak kampanyasına ağırlık veriyor. Arras, "Merkez Parti son yerel seçimlerde güçlü bir sonuç elde etti, o zaman da paraları yoktu" diyerek sınırlı bütçeyle görünür kalma becerilerini gösterdiğini ifade ediyor.

Seçim yaklaştıkça partilerin tanınırlığı kadar vaatlerinin içeriği de önem kazanacak. Jakobson'a göre seçmenler artık sadece partilerin neyi değiştirmek istediğini değil, bunu nasıl yapacaklarını da bilmek istiyor: "Şu anda herkes ekonomiyi canlandıracağına söz veriyor, ancak somutluk fena olmazdı." Uzmanlar, kampanyanın henüz ısınma aşamasında olduğunu ve seçimin ana temasının henüz ortaya çıkmadığını vurguluyor.