Estonya'da eğitim reformu sorunları: öğrenciler okulsuz kaldı

Estonya'da okul yılının başlamasına haftalar kala, yürürlüğe giren yeni eğitim reformu öğrenci yerleştirme sürecinde sorunlara neden oldu. Helin Puksand, Sirp dergisinde yayımlanan yorum yazısında, bu yıl ülke genelinde yaşanan karışıklığı ve reformun getirdiği aksaklıkları ele aldı.

Bu yıl itibarıyla zorunlu temel eğitim, yerini 7-18 yaş arası tüm gençleri kapsayan bir öğrenim yükümlülüğüne bıraktı. Yeni düzenlemeyle amaç, reşit olana kadar herkesin eğitimde kalmasını sağlamak. Bu hedef olumlu görünse de uygulama aşamasında ciddi problemler yaşanıyor.

Giriş sınavı kaosu

Reformla birlikte lise giriş sınavlarının rolü değişti. Daha önce ayrı yapılan giriş ve mezuniyet sınavları birleştirildi; bu durum, temel okul mezuniyet sınavlarının aynı zamanda lise giriş sınavı olarak kullanılmasını beraberinde getirdi. Uzmanlara göre bu iki sınavın amacı birbirinden farklı: Mezuniyet sınavı öğrencinin müfredatı ne kadar öğrendiğini ölçerken, giriş sınavının amacı okul için en uygun öğrencileri seçmek. Yüksek puanlar artık birbirinden ayrışmayı zorlaştırdığı için öğrenciler, şanslarını artırmak amacıyla birden fazla okula başvurmak zorunda kalıyor.

Tercih ettiği okula yerleşemeyen öğrenciler ise ek yerleştirme sürecine giriyor. Ancak bu süreç, okulda boş kontenjan olmasına rağmen dahi formalite gereği tamamlanması gereken bir hal aldı; bu da aileler için hem maddi hem manevi külfet oluşturuyor.

Eğitim Bakanı Kristina Kallas'ın verdiği bilgiye göre, ağustos başında 2.400 genç henüz bir okula yerleştirilememişti. Buna karşılık ülke genelinde 4.000'den fazla boş kontenjan bulunuyor. Bu durumun bir nedeni olarak bazı öğrencilerin kayıtlarını onaylamaması, diğer neden olarak da okulların tatilde olması nedeniyle ek yerleştirme başvurularına henüz yanıt verilmemesi gösteriliyor.

Meslek liselerinde sıkıntılar

Reform sadece akademik liseleri değil, aynı zamanda meslek okullarını da etkiledi. Hiiumaa adasında meslek lisesi ile devlet lisesi, HIIG+ adı altında tek bir kurum olarak birleştirildi. Bu birleşme sonrası temel okul sonrası tek meslek programı 'Turizm Hizmetleri' (iki alt dal ile) olarak kaldı. Güncel verilere göre, bu programa başvuru sayısı yalnızca 10, kaydını onaylayan ise 2 kişi oldu.

Bahçecilik gibi daha önce popüler olan programlar ise artık yalnızca ücretli olarak sunuluyor; çünkü aynı programların Răpina Bahçecilik Okulu'nda zaten açık olduğu belirtiliyor. Hiiumaa'dan Răpina'ya (Güney Estonya'da) öğrenci göndermenin maliyetine dair yetkililerin duyarlılık göstermemesi eleştiriliyor.

Sınavlarda başarısız olan ya da okula devam sorunu yaşayan gençler için hazırlık sınıfları açılması planlanıyor. Ancak Puksand, bu sınıfların eğitim desteği sağlayacak yardımcı personelin nereden temin edileceği konusunda belirsizlik olduğuna dikkat çekti. Ayrıca, öğrencilerin eksikliklerinin çeşitli nedenlerden (öğrenme güçlüğü, ruh sağlığı sorunları, internet bağımlılığı vb.) kaynaklanabileceğini ve bu sorunları tek yıl içinde çözmenin zor olacağını ifade etti.