Estonya yapay zeka ajanlarına özel kimlik kodu vermeyi planlıyor

Estonya Ekonomi ve İletişim Bakanlığı, yapay zeka ajanlarının kayıt altına alınmasına ve bu ajanlara kişisel kimlik koduna benzer birer kod verilmesine olanak tanıyacak yasa değişikliğini yaz boyunca hazırladı. Bakanlığın amacı, hangi yapay zeka ajanının hangi kişiye ait olduğunun kayıt altında tutulması.

Estonya'nın yayın kurumu ERR Uudised'in aktardığına göre, söz konusu düzenleme henüz tasarı aşamasında. Uzmanlar ise planın gerekli olduğunu düşünmüyor.

Estonya'nın dijital kimlik altyapısı

Estonya, e-devlet uygulamalarıyla tanınan bir ülke. Ülkede her birey, devlet hizmetlerine erişimde, belge imzalamada ve resmi işlemlerde kullanılan bir kişisel kimlik koduna sahip. Bu kod, kişinin devlet kayıtlarında tekil olarak tanımlanmasını sağlıyor.

Bakanlığın hazırladığı değişikliğin temel mantığı da benzer bir yaklaşıma dayanıyor: yapay zeka ajanlarına da kişilerde olduğu gibi bir kod verilmesi ve bu kod üzerinden ajanın sahibi olan kişinin izlenebilmesi öngörülüyor.

Ancak haberin ayrıntısında, düzenlemenin hangi yapay zeka ajanlarını kapsayacağı, kodların hangi kurum tarafından verileceği ve kayıt sürecinin nasıl işleyeceği konusunda bilgi yer almıyor. Bakanlığın çalışmasının hangi aşamada olduğu ve tasarının ne zaman parlamentoya sunulacağı da kaynakta belirtilmiyor.

Uzmanlar plana şüpheyle yaklaşıyor

Habere göre uzmanlar, yapay zeka ajanlarının ayrı bir kodla kayıt altına alınması fikrinde bir anlam görmüyor. Eleştirilerin ayrıntısına ise metinde yer verilmiyor.

Estonya'da yasa değişiklikleri Riigikogu (Estonya parlamentosu) tarafından görüşülüp kabul ediliyor. Bakanlıkların hazırladığı taslaklar önce kamuoyu ve ilgili kurumlarla istişare sürecinden geçebiliyor, ardından hükümete ve parlamentoya sunuluyor.

Yapay zeka uygulamalarının hızla yaygınlaşması, birçok ülkede bu sistemlerin kim tarafından işletildiğinin ve hangi verileri kullandığının izlenmesi tartışmasını beraberinde getiriyor. Estonya'nın önerisi, bu tartışmaya dijital kimlik altyapısı üzerinden bir çözüm getirme girişimi olarak öne çıkıyor.