Almanya'da seçimler koalisyonda krize yol açtı

Almanya'da bir dizi bölgesel seçim, iktidar koalisyonu için ağır bir siyasi krize dönüştü. Aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisi konumunu güçlendirirken, Başbakan Friedrich Merz'in Hristiyan Demokrat Birliği (CDU) Mecklenburg-Batı Pomeranya eyaletinde yüzde 5'lik barajı geçemedi. Başkent Berlin'de ise solcu Die Linke partisi seçim zaferini kutluyor.

Seçim sonuçlarının ardından yükselen protesto havası içinde kazanan partiler, ülkenin iç politikasını köklü biçimde değiştirme ve Moskova ile ilişkileri gözden geçirme planlarını açıklamaya başladı.

AfD, Saksonya-Anhalt'taki zaferinden iki hafta sonra Mecklenburg-Batı Pomeranya eyaletinde de başarısını tekrarladı. Federal Başbakan Friedrich Merz'in partisi CDU bu kez yüzde 5'lik barajı dahi aşamadı.

Merz, sonucu "derin bir kırılma anı" olarak niteledi. Kendisi, CDU'nun yüzde 5 barajını geçememesinin ve grubun eyalet parlamentosundan tamamen çıkmasının "dramatik ve eşi görülmemiş" bir olay olduğunu söyledi. Merz bunu "ağır bir darbe" olarak değerlendirdi.

AfD eşbaşkanı Alice Weidel ise bunun yalnızca bir başlangıç olduğu uyarısında bulundu. Weidel, CDU'nun "parti tarihinde bir daha asla" genel seçimleri kazanamayacağını savundu ve bunu yıllardır kamuoyu önünde dile getirdiğini belirtti.

Yenilgiye rağmen Merz görevi bırakmayacağını açıkça ortaya koydu. Sonucu "Almanya için utanç" olarak tanımlayan Merz, durumu kontrol altına almak ve karşı koymak için elinden geleni yapacağını söyledi.

Berlin'de sol zafer ve konut vaadi

Karşı konulması gereken yalnızca aşırı sağcı sayılan AfD değil. Berlin'de seçimi kazanan solcu Die Linke de iktidar için bir meydan okuma oluşturuyor.

Die Linke'nin Berlin lideri Elif Eralp, "kentimizde sevgi ve adaletin nefretin üzerinde galip geldiğini" söyledi; bunun ortak bir gösteri olduğunu ve dünyaya ilgili mesajı verdiklerini belirtti.

Die Linke seçimi, başkentte kira konut fiyatlarını radikal biçimde düşürme vaadiyle kazandı. Parti, büyük konut şirketlerinin mülklerine el koymakla dahi tehdit ediyor.

Eralp, kamulaştırma sürecinin hükümetin katılımıyla yürümesi gerektiğini savundu; çünkü partilerin demokratik oylama sırasında bunun için açık bir yetki aldığını söyledi. Ona göre bu, spekülatörleri kiralık konut piyasasından çıkarmanın bir yolu.

Die Linke oyların yüzde 25'ini alırken, Müslüman seçmenlerin desteğinden de yararlandı. Türkiye kökenli bir ailede dünyaya gelen Eralp, bu nedenle antisemitizm suçlamalarına yanıt vermek zorunda kaldı. Eralp, bunu oy meselesi değil insan hakları meselesi olarak gördüğünü, Yahudilerin yaşamını savunduğu gibi Müslümanların ve Filistinlilerin yaşamını da savunduğunu belirtti.

Rostock'ta göçmen kaygısı

Mecklenburg-Batı Pomeranya eyaletinin büyük kenti Rostock'ta berberlik yapan Suriyeli mülteci Mahmud Hmueç, seçim sonuçlarını eşiyle konuştuğunu anlattı. Rostock'ta şu an her şeyin normal olduğunu, ancak eşi ve çocuklarının tek başına sokağa çıkmaları halinde ırkçı hakaretlerle karşılaşabileceğinden endişe ettiğini söyledi.

AfD yönetimi yalnızca eyaletlerde iç politikayı değiştirmeyi değil, Almanya'nın dış politikasını da ciddi biçimde yeniden düzenlemeyi planlıyor. Bu planların başında Rusya ile ilişkiler geliyor.

AfD eşbaşkanı Tino Chrupalla, Almanya'nın kilit bir Avrupa gücü olarak yeniden bu tartışmayı yürütme, Rusya'dan yeniden ucuz enerji alma olasılığını konuşma isteğinden yoksun olduğunu söyledi. Chrupalla, yaptırım politikasının gerçek olumsuz sonucunun öncelikle Almanya ekonomisini vurması olduğunu savundu.

Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, bu tür açıklamaların Rusya Federasyonu'na yönelik yalnızca çatışmacı söylemleriyle öne çıkan Merz'in açıklamalarından çok daha avantajlı göründüğünü belirtti.

Siyaset bilimci Ştefan Marshall ise AfD'nin başarısını federal düzeydeki hükümet memnuniyetsizliğine bağladı. Marshall, partinin oyları bu şekilde topladığını, bu hoşnutsuzluğu örgütlediğini ve toplumdaki kırgınlık ile kaygı duygusunu yapılandırdığını söyledi. İnsanlar politikacıların kendilerini görmediğini hissettikçe AfD'nin diğer seçimlerde daha fazla oy alma şansının yüksek olduğunu ekledi.

Sıradan vatandaşlar da genel olarak bu görüşü paylaşıyor. Detlef adlı bir kişi, yaklaşık yüz yıl önce benzer bir durum yaşandığını, enflasyon ve iş sorunları olduğunu, kimsenin parası olmadığını hatırlattı. Bunun şimdi nereye varacağını bilmediğini söyledi.

Rainer adlı bir kişi ise durumun üzücü olduğunu ve demokrasiye fayda sağlamadığını belirtti. Ancak bunun seçmenlerin kararı olduğunu, seçmenlerin nasıl oy verdiyse bu gerçeği kabul etmek gerektiğini söyledi.