Yorum: Estonya hükümeti araştırmaları neden görmezden geliyor?

Haber başlığı, Alman avangart sanatçı Joseph Beuys'un 'Ölü bir tavşana resimler nasıl anlatılır?' adlı ünlü performansına bir gönderme. Kivirähk, bu benzetmeyle Estonya hükümetinin bilim insanlarının ve uzmanların sunduğu toplumsal verileri anlamaktan ve bunlara göre hareket etmekten aciz olduğunu ifade ediyor.

Yazar, Estonya'da toplumun gelişimi için birçok araştırma ve strateji belgesi hazırlandığını ancak siyasilerin bunları görmezden geldiğini belirtiyor. Hükümetin temel dayanağının, bilimsel gerçeklerden ziyade koalisyon anlaşmaları olduğunu savunuyor. Estonya'nın 2035 ve 2050 planları gibi uzun vadeli hedeflerinin olduğunu ancak bunların uygulanmadığını, 1995'ten beri hazırlanan insani gelişim raporlarının ve 2006-2017 yılları arasında faaliyet gösteren kalkınma fonunun çalışmalarının siyasiler tarafından dikkate alınmadığını dile getiriyor.

Eski stratejilerin göz ardı edilmesi

Kivirähk, 2005'te parlamento tarafından onaylanan 'Sürdürülebilir Estonya 21' stratejisinin önemine dikkat çekiyor. Bu stratejinin, toplumun dört temel alanda - kültür, refah, sosyal uyum ve çevre dengesi - eş zamanlı geliştirilmesini öngördüğünü hatırlatıyor. Ancak hükümetin bu stratejiyi uygulamakta başarısız olduğunu, çünkü günlük siyasetin baskısı altında kaldığını belirtiyor.

Yazar, ünlü sosyal bilimciler Erik Terk, Mati Heidmets ve Marju Lauristin'in 13 Haziran'da Postimees'te yayımlanan ve 'Estonya'nın yeni bir gelecek stratejisine ihtiyacı var' başlıklı makalesini hatırlatıyor. Bu makalede, toplumun geleceği için 'Estonya Gelecek Konvansiyonu' adında yeni bir işbirliği mekanizması öneriliyor. Konvansiyonun, nihai kararları alacak bir organ değil, parlamento ve hükümete öneriler sunacak bir uzlaşma platformu olması gerektiği ifade ediliyor.

Toplumun tepkisi ve cumhurbaşkanının rolü

Sosyal bilimcilerin bu çağrısına siyasetçilerden herhangi bir yanıt gelmediğini belirten Kivirähk, siyasi sistemin toplumsal fayda yerine sadece parti iktidarını önemsediğini savunuyor. Gelecek vaat eden bir reform olarak görülen seçim sistemi değişikliği umudunun zayıf olduğunu vurguluyor.

Kivirähk, cumhurbaşkanının toplumsal girişimlerde öncü rol oynayabileceğini hatırlatıyor. Arnold Rüütel döneminde SE 21 stratejisinin hazırlandığını, Toomas Hendrik Ilves döneminde ise 'halk meclisi' girişimlerinin desteklendiğini örnek gösteriyor. Bu nedenle, yeni cumhurbaşkanının Bilim Akademisi'nin önerdiği gibi gelecek konvansiyonunun kurulmasına öncülük etmesi ve sosyo-ekonomik araştırmaları hükümet yönetiminin merkezine alması gerektiğini belirtiyor. Kivirähk, ancak bu şekilde politikacıların toplumun gerçek ihtiyaçlarını görebileceğini savunuyor.