Yapay zeka yazılım işlerini devralıyor, üniversiteler eğitimi yeniliyor

Estonya'da üniversiteler, yapay zekanın yazılım geliştirme alanındaki görevleri giderek daha fazla üstlenmesi nedeniyle bilişim eğitimini öğrencileri değişen iş piyasasına hazırlamak için uyarlıyor. Yapay zeka artık kod yazma ve kodu gözden geçirme gibi işleri geliştiricilerin yerine yapabiliyor.

Yapay zeka çözümleri geliştiren Pactum AI şirketinin kurucu ortağı ve CEO'su Kaspar Korjus, yapay zekanın net bir iş tanımı olan daha basit büro işlerini devraldığını söyledi. Korjus'a göre yapay zeka ayrıca sonucun doğru yapılıp yapılmadığının kolayca anlaşılabildiği görevleri de üstleniyor. "Örneğin bir bilgisayar programı yazarken programın çalışıp çalışmadığı ve ne yapması gerekiyorsa onu yapıp yapmadığı hemen anlaşılır," diye açıkladı. Sonucun iyi olup olmadığının değerlendirilmesinin zor olduğu alanlarda yapay zekadan yararlanmak ise güç.

Korjus, net bir yönergesi olmayan işlerde de yapay zekanın devralmasının zor olduğunu belirtti. "Yönetimde size sabah şunu, öğlen şunu yap ve bu doğru ya da yanlış diye söylenmez," dedi.

Öğrencilere başkalarını anlama tavsiyesi

Estonya'da bilişim alanında eğitim veren birden fazla üniversite bulunuyor ve tam da bilişimcilerin görevlerini yapay zeka devralmaya eğilimli. Bu nedenle Korjus, bu öğrencilere kuralları tanımlamaktan çok başkalarını anlamayla ilgili konulara odaklanmalarını öneriyor. "Örneğin iletişim, kullanıcıyla konuşma, onu anlama," diye açıkladı. Korjus, bunların aynı zamanda genel yaşam becerisi ve başarılı bir çalışanın iyi özellikleri olduğunu ekledi.

Korjus, Pactum AI'nın da işte yapay zeka kullanımını güçlü biçimde desteklediğini belirtti. "Doğrusu şu ki şirketimizdeki çalışan sayısı son yıllarda artmadı, aksine azalıyor ama ciro arttı," dedi. Ona göre şirket daha verimli hale geldi.

Tallinn Teknik Üniversitesi uygulamalı yapay zeka çalışma grubunun yöneticisi Ago Luberg, önceden geliştiricilerin zamanının büyük bölümünü alan iş bölümlerinin artık yapay zekaya verilebildiğini söyledi. "Bu, geliştiricinin işinin niteliğinin biraz değiştiği anlamına geliyor," diye ekledi.

Geliştiricinin rolü analize kayıyor

Luberg, yapay zekanın kod yazma ve kod gözden geçirme işlerini geliştiricinin yerine yaptığını belirtti. "Özellikle dünyada daha önce çok kez yapılmış standart kod parçaları söz konusu olduğunda yapay zeka bunu çok iyi yapıyor," dedi. Geliştiricinin daha büyük rolü işleri analiz etme ve anlamlandırmanın yanı sıra ajanlara iş dağıtma ve onların işini özetleme olarak öne çıkıyor.

Luberg'e göre yapay zeka insanın yerini yalnızca belirli iş bölümlerinde alabiliyor. Genel olarak insanın elinde işi yalnızca daha verimli kılan araçlar bulunuyor. Ona göre yazılım geliştirme de bu alandaki işler de varlığını sürdürecek, ancak süreçlerin gözden geçirilmesi gerekiyor.

"Bugün insanlar yapay zekayla biraz fazla büyük bir hevesle değiştirilmeye başlanıyor ve korkarım bir süre sonra küçük bir geri tepme gelecek," dedi. Luberg, bugün yapay zekanın maliyeti bir sayıysa iki yıl sonra bunun on kat daha büyük olabileceğini söyledi. "Bugün bu hizmetleri sunan sağlayıcıların çoğu zararla çalışıyor," diye ekledi. Luberg, yapay zeka on kat daha pahalı olduğunda da insandan daha faydalı olup olmayacağını sorguladı.

Tallinn Teknik Üniversitesi'nde ve Tartu Üniversitesi'nde (TÜ) bilişim eğitimi veriliyor. TÜ bilgisayar bilimi enstitüsü müdürü Jaak Vilo, her yıl TÜ'ye yaklaşık 170-200 öğrencinin bilişim okumaya başladığını, bunların yüzde 60'ının bölümü bitirdiğini söyledi.

Vilo, TÜ'nün öğretim programlarının yapısını ve öğrencilerin yapay zekayla birlikte ne yaptığını, yapay zekanın yerini alamayacağı becerileri geliştirecek biçimde nasıl değiştireceğini her gün düşündüğünü belirtti. "Unutmamak gerekir ki bu büyük değişim bir yıldan kısa sürede gerçekleşti," dedi. Vilo, kimsenin yapay zekanın kapasitesinin nereye varabileceğini tahmin edemediğini ekledi.

Vilo, yapay zekanın yalnızca bilişim alanını devralmadığını belirtti. Ona göre metin tabanlı yaklaşım nedeniyle bilişimdeki değişimler ilk ve daha büyük olarak görülebilir, ancak temelde bu, mesleklerin işini çok fazla değiştiriyor.

Geleceğin iş gücü ve beceri ihtiyacı tahmin sistemi OSKA'nın araştırma yöneticisi Urve Mets, bilişim alanındaki istihdamın son üç yılda istikrar kazandığını söyledi. Mets'e göre istihdam ağırlıklı olarak yazılım geliştirmeyle ilgili pozisyonlarda sabit kaldı; 25 yaş altı uzmanların istihdam payı düştü. Mets, basit kod yazmanın artık eskisi kadar değerli olmayabileceğini, düzgün bir bilgi sistemi kurma becerisinin ise değer kazanabileceğini belirtti.

Carl Rannaberg ve Ott Ilves, yapay zekayla çalışanların işini kolaylaştırmak amacıyla 2026 baharında Display adlı belge ortamını kurdu. Ilves'e göre yapay zeka yazılım pazarını değiştiriyor; çünkü artık çok küçük ekipler bile önceden yüzlerce hatta binlerce çalışan gerektiren ürünleri geliştirebiliyor. Ilves, küçük şirketlerin maliyetlerinin daha düşük olduğunu ve bu nedenle farklı fiyatlandırma modelleri deneyebildiklerini belirtti. Geleneksel yazılım firmaları genellikle her kullanıcı için ayrı ücret alırken yeni şirketler giderek sabit fiyat modeline yöneliyor.

Örneğin yüz kişiye yönelik bir yazılım, kullanıcı sayısı 50, 100 ya da 200 olsun, şirkete yılda 500 euroya mal olabiliyor. Karşılaştırma için aynı işlevdeki geleneksel bir yazılımın 100 kişi için kullanımı yılda 20 bin euro tutabiliyor. Ilves, kullanıcı başına lisans ücretinin artık günümüz yazılım pazarında mantıklı bir fiyatlandırma modeli olmayabileceğine dikkat çekmek istediklerini söyledi.