Uzman: Estonya kentleri şiddetli sağanaklara hazır değil

Estonya Yaşam Bilimleri Üniversitesi hidroenformatik bölümünde öğretim üyesi olan Ottar Tamm, Estonya kentlerinin eylül başında Pärnu'da su baskınına yol açan ve "yüz yıl yağmuru" olarak anılan yağıştan daha şiddetli sağanaklara hazırlanması gerektiğini belirtti. Tamm, Vikerraadio radyosunun Ökoskoop programında yaptığı açıklamada, ülkedeki yağışların geçmiş yıllara göre daha yoğun hale geldiğini ve hava koşullarındaki dalgalanmaların keskinleştiğini söyledi.

Tamm, "İki ay kuraklık yaşayabiliriz, ardından örneğin 150 mm yağış düşebilir. Suyu nereye yönlendireceğimizi düşünmeli, bilinçli kararlar almalı ve planlamayla başlamalıyız" dedi. Yerel sakinlerin evlerinin su akış güzergahında ve yüksek su baskını riski taşıyan bölgede olduğu konusunda uyarılmasının önemine dikkat çekti. Ona göre yüksek riskli bölgelerde yaşayanların bir pompa edinmesi ve su baskını durumunda ne yapacaklarını planlaması gerekiyor. "Plan yoksa her şey kötü sonuçlanabilir" diyen Tamm, sert zeminli alanların yeşil alanlardan fazla olduğu tüm kentlerde su baskını eylem planı bulunması gerektiğini ifade etti.

Tamm, dijital modeller oluşturulması, suyun nereye akacağının görülmesi ve planlamaya başlanması gerektiğini vurguladı. Sokakların konumunun dikkate alınması, sokak profilinin değiştirilmesi, kotunun yükseltilmesi ya da düşürülmesi gibi önlemlerin düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Pärnu'da 150 yıllık rekor kırıldı

4 Eylül'de Pärnu'da 122,4 mm yağış düştü ve 150 yıl önce kırılan rekor geride kaldı. Büyük çaplı su baskını, bahçelerin ve evlerin sular altında kaldığı Rääma bölgesini etkiledi. Pärnu Belediye Başkan Yardımcısı Sander Kik, kıyı bölgesindeki sorunlu alanların bilindiğini, ancak Rääma'daki selin sürpriz olduğunu ve daha önce böyle bir olayın yaşanmadığını söyledi.

Estonya Kurtarma Kurumu (Päästeamet) da su baskınına hazırlıklı değildi. Kentte gerekli pompalar bulunmadığı için bunların başka yerlerden hızla getirilmesi gerekti. Yaklaşık 160 kurtarma görevlisi üç gün boyunca sonuçların giderilmesi için çalıştı. Batı Kurtarma Merkezi operasyon yöneticisi Mihkel Uuükküla, daha önce tatbikatlarda deniz suyu seviyesinin yükselmesinden kaynaklanan su baskını olasılığını dikkate aldıklarını, ancak bu kez ani sağanağın kendilerini hazırlıksız yakaladığını belirtti. Meteoroloji servisinin bu yağışı öngöremediğini, bu kadar kısa sürede bu kadar yağış düşmesinin onlar için de sürpriz olduğunu anlattı.

Uuükküla'ya göre Rääma deresi, Mää sokağındaki küçük bir yükseltiden geçerek nehre doğru akıyor. Ancak su tahliye borusunun kapasitesi bu hacim için yetersiz kaldı ve yükseltinin arkasında su birikti. Ayrıca bakımsız hendekler ve drenaj boruları da etkili oldu.

Tartu'da Supilinn sakinleri sürekli su fazlasından şikayetçi

Tartu'da Emajõgi nehri taşkın ovasına kurulan Supilinn mahallesi, yüksek yeraltı suyu seviyesine sahip, turbalı ve nemli bir zeminde yer alıyor. Sakinlere göre ciddi su fazlası sorunları son yirmi yılda ortaya çıktı ve yıllar içinde daha da kötüleşti. Ömrü boyunca Supilinn'de yaşayan Marika-Maris Paju, kendisinin ve komşularının daha önce bu kadar ciddi su tahliye sorunu hatırlamadığını söyledi. Sorunu Herne sokağındaki onarıma bağlayan Paju, sokağın altına birkaç metre derinliğinde kum yastığı yapıldığını ve altyapının bunun içine yerleştirildiğini, ancak bunun önlerinde bir set oluşturduğunu ve suyun çekilmediğini anlattı. Paju, Oja sokağı ile Emajõgi arasındaki yapılaşmanın da bir başka set oluşturduğunu belirtti. Supilinn'deki drenaj sistemi yüz yıldan fazla bir süre önce kurulmaya başlanmıştı. Paju, geçen yıl Tähtvere sokağındaki onarım çalışmaları sırasında Meloni sokağının altında hâlâ çalışan Çarlık Rusyası döneminden kalma bir drenaj bulunduğunu söyledi. Yeni yol için eski drenajın kazıldığını, birkaç avludan gelen kolların da suyu buraya yönlendirdiğini, şimdi her şeyin doldurulduğunu ve suyun bu kum yastığında biriktiğini ifade etti.

Tamm, bölgedeki su fazlası sorununun gerçekten de son değişikliklerle bağlantılı olabileceğini değerlendirdi. Bölgede çok sayıda inşaat yapıldığını ve drenaj sisteminde bir şeylerin değiştiğini belirten Tamm, daha önce drenaj borularının bulunduğunu ve bu kadar ciddi sorun yaşanmadığını, ancak yeni yapılaşma sırasında boruların zarar gördüğünü söyledi. Drenaj sistemi çalışmazsa suyun nereye gideceğini soran Tamm, su seviyesinin yükseldiğini ve bu tür sorunların ortaya çıktığını kaydetti.