Tartu'da sosyal acil müdahale hizmetine ilgi beklenenden az oldu

Tartu ilçesinde AB fonuyla hayata geçirilen sosyal acil müdahale pilotu, ülke genelinde bir hizmetin temelini atabilecek nitelikte. Ancak hizmetin ilk yılında gelen talep, beklentilerin altında kaldı. Hizmet, özel sağlayıcı Estkeer ile Ağustos 2025'te başlatıldı ve Tartu'nun dış mahallelerindeki Kastre, Kambja ile Tartu belediyelerinde yürütülüyor.

Pilotun amacı, tıbbi olmayan pratik desteğe evde daha kolay erişilmesini sağlamak ve kişilerin yardım ihtiyacının büyümesini önlemek. Hizmet, mesai saatleri dışında ortaya çıkanlar dahil beklenmedik durumlar için tasarlandı. Tartu Belediyesi Sosyal ve Eğitim Dairesi Başkanı Anne Aleksejev, buna örnek olarak evde 24 saat bakım alan bir müşterilerini gösterdi. Aleksejev'e göre bu kişiye bakan refakatçi hastalanırsa sosyal acil müdahale hizmeti devreye giriyor.

Hizmet hangi durumlarda devreye giriyor?

Estkeer'in sosyal acil bakım proje yöneticisi Kadri Nöps, personelin eve yakacak odun taşıyabildiğini, market alışverişi yapabildiğini veya birinin hastaneden eve dönmesine yardımcı olabildiğini anlattı. Sık karşılaşılan durumlardan biri, yaşlı bir kişinin ambulansla hastaneye götürülmesi ve aile üyelerinin onu almaya gelemeyeceği bir saatte taburcu edilmesi.

Nöps'e göre çalışanlar hastayı eve götürebiliyor, yatağına yatmasına yardım edebiliyor ve sabah için ihtiyaç duyduklarını hazırlayabiliyor. Ayrıca aileye bakan kişilere hastanenin taburcu evraklarında yazanların açıklanmasına da yardımcı olabiliyorlar.

Hizmete 50 bin avroluk AB fonu ayrılmasına karşın, bir yıldan biraz uzun sürede yalnızca 30'u aşkın çağrı karşılandı. Bu sayı, düzenleyicilerin beklentisinin oldukça altında. Aleksejev, Tartu Belediyesi'nin pilota yüksek talep beklentisiyle katılmadığını söyledi. Buna karşın özellikle Kambja belediyesinde hizmete başvuru çok düşük kaldı; yetkililer burada sakinlerin mesai dışı yardım için genellikle akrabalarına ya da komşularına güvendiğini düşünüyor.

Kastre'de yalnızca beş çağrı kaydedildi

Kastre belediyesinde ise pilot süresince yalnızca beş çağrı kaydedildi. Belediyenin baş sosyal hizmet uzmanı Iiri Sepping, hizmetin bilinirliğinin umulandan yavaş yayılmış olabileceğini belirtti. Hizmet başlangıçta müşterilerden masrafın bir kısmının karşılanmasını da gerektiriyordu; ödeme güçlüğü çekenler için bu ücreti belediyeler karşılıyordu. Sepping, hizmetin artık kullanıcılar için ücretsiz olduğunu söyledi.

Nöps yine de Tartu ilçesindeki deneyimin, ülke genelinde bir sosyal acil müdahale hizmetinin geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini belirtti.