Slovakya Başbakanı Fico'dan NATO'nun 5. maddesine kuşku

Slovakya Başbakanı Robert Fico, ülkesinin NATO'nun 5. maddesinde yer alan kolektif savunma güvencesi nedeniyle bir savaşa sürüklenmesini istemediğini açıkladı. Politico'nun aktardığına göre Fico, perşembe günü Slovakya'nın Prešov kentinde yaptığı açıklamada, "5. madde yüzünden Slovakya'nın herhangi bir askeri çatışmaya katılmasını istemiyorum" dedi.

Fico sözlerini şöyle sürdürdü: "NATO üyesiyiz, bunu değerli buluyoruz ve işbirliğine ve yükümlülüklerin yerine getirilmesine bağlıyız. Ancak başbakan olarak Slovakya'nın asla bir askeri çatışmaya çekilmemesi için elimden geleni yapacağım." Avrupa çapında bir askeri çatışma riski nedeniyle durumun hiç bu kadar ciddi ve gergin olmadığını savunan Fico, açıklamasını Moskova ile gerilimin arttığı bir dönemde yaptı.

NATO'nun 5. maddesi ne anlama geliyor?

NATO'nun 5. maddesine göre, bir üyeye yönelik silahlı saldırı, 32 üye ülkenin tamamına yapılmış saldırı sayılıyor. Saldırıya uğrayan ülke kolektif karşılık talep ederse ya da buna onay verirse, diğer ülkelerin savunma amacıyla yardıma gitmesi gerekiyor. Bu, askeri müdahaleyle sonuçlanabilecek siyasi bir süreci başlatıyor. Madde bugüne kadar yalnızca bir kez uygulandı: 11 Eylül 2001'deki terör saldırılarının ardından ABD lehine.

Fico, Avrupa'nın Kremlin'e en yakın liderlerinden biri olarak görülüyor. Uzun süredir Batı ülkelerinin Rusya politikasının ve Ukrayna'ya verilen desteğin Moskova ile savaş riskini artırdığını savunuyor. Fico, üniversite hastanesinde öğrencilere hitaben yaptığı konuşmada, yasa dışı göç, rekabet gücü ve yüksek enerji fiyatları gibi sorunları çözemediklerinin bazen savaşçı söylemlerle gizlendiğini öne sürdü: "Gelin, savaşalım." Fico, kiminle savaşmak istendiğini sordu.

"Hanımefendiler, beyefendiler, NATO anlaşmasının 5. maddesinin devreye alındığını hayal edebiliyor musunuz?" diye soran Fico, "Bize 5 bin asker hazırlayın, bilmediğimiz bir yere savaşa gidiyorlar" denilmesini kimsenin hayal edemeyeceğini söyledi. Fico, cuma günü Batı Ukrayna'da düzenlenen bölgesel ekonomi zirvesine katılacak. Etkinliğe Polonya Başbakanı Donald Tusk ile Avusturya, Çekya, Romanya, Sırbistan ve Macaristan temsilcileri de katılıyor.