Sibirya'da muz yetiştirme planı tartışılıyor

İklim değişikliğinin etkileri, dünyanın en soğuk bölgelerinden biri olan Sibirya'da tarımsal faaliyetleri gündeme getirdi. Rus basınında yer alan haberlere göre, bir Rus araştırma merkezi yöneticisi Sibirya'da muz ve limon yetiştiriciliği için deneme başlatılacağını duyurdu. Bu gelişme, eriyen permafrost ve ısınan iklimin bölgeyi tarıma elverişli hale getirebileceği yönündeki tartışmaları alevlendirdi.

Ancak uzmanlar, bu tür iyimser senaryoların gerçekçi olmadığı uyarısında bulunuyor. Zira bölgedeki mevcut altyapı, donmuş toprak koşullarına göre inşa edilmiş durumda. Eriyen toprak, binaların ve boru hatlarının deforme olmasına, hatta çökmesine neden oluyor. Arktik bölgelerdeki şehirlerde yapıların yüzde 40 ila 80'inin hasar gördüğü belirtiliyor.

Eriyen permafrost ve altyapı sorunları

Rusya'nın kuzey bölgeleri, dünyadaki en geniş permafrost alanlarına ev sahipliği yapıyor. Ülke topraklarının üçte ikisini kaplayan bu bölgeler, büyük şehirler ve binlerce kilometrelik boru hatları ile demiryollarını barındırıyor. Bölgede Rusya'nın petrol üretiminin yüzde 75'i, doğalgaz üretiminin ise yüzde 80'i gerçekleştiriliyor.

George Washington Üniversitesi'nden Profesör Dmitri Streletski'nin tahminine göre, permafrost erimesinin Rusya'ya maliyeti 2050 yılına kadar 250 milyar doları bulabilir. Eriyen topraklar, sadece altyapıyı tehdit etmekle kalmıyor; aynı zamanda büyük miktarda sera gazının atmosfere salınmasına da yol açıyor. Bilim insanları, tüm permafrostun yaklaşık 1400 gigaton karbondioksit içerdiğini ve bunun büyük bir kısmının metan olduğunu belirtiyor.

Öte yandan, Rusya'nın geleneksel tahıl ambarı olan step bölgeleri, kuraklık nedeniyle verim kaybediyor. Bazı bölgelerde ekili alanların yüzde 70'e varan kısmı kullanılamaz hale gelmiş durumda. Bu durum, tarımsal üretimin kuzeye kaydırılması fikrini güçlendiriyor.

Nüfus kaybı ve ekonomik zorluklar

Ancak Sibirya ve Rusya'nın kuzeyinde tarımsal genişlemenin önünde ciddi engeller var. Bölge nüfusu hızla azalıyor; yaklaşık 20 bin köy tamamen terk edilmiş, 36 bin köyde ise 10'dan az kişi yaşıyor. Ayrıca Rusya'nın ekonomik kaynakları, savaş ve diğer öncelikler nedeniyle permafrost izleme sistemleri gibi projelere ayrılamıyor.

Kanada ve Alaska'da da benzer tarım denemeleri yapılıyor. Kanada'da bilim insanları, önümüzdeki 50-100 yıl içinde Arktik bölgelerin tahıl ambarına dönüşebileceğini öne sürüyor. Ancak bu senaryolar, beraberinde çevresel riskleri de getiriyor. Alaska'da tarımı teşvik etmek için güneş panelleriyle toprağı gölgeleme gibi yöntemler deneniyor.

Sonuç olarak, iklim değişikliği Rusya için yeni tarım alanları yaratma potansiyeli taşısa da, altyapı sorunları, nüfus kaybı ve ekonomik kısıtlar nedeniyle bu fırsatın kısa vadede hayata geçmesi zor görünüyor.