Politico: Yunan çiftçiler hayali hayvanlarla AB fonlarını boşalttı

Yunanistan'da çiftçilerin 2024 yılında Avrupa Birliği'nden (AB) tarım desteği almak için ülkenin resmi kayıtlarında bulunmayan on binlerce hayvan için başvurduğu ortaya çıktı. Bu iddia, Politico'nun hükümet verileri üzerinde yaptığı analize dayanıyor.

Analiz, Yunanistan İstatistik Kurumu'nun (ELSTAT) bildirdiği küçülen ulusal sığır sürüsü ile Tarım Bakanlığı'na kayıtlı destek başvuruları arasında önemli tutarsızlıklar olduğunu gösteriyor. Yaşanan son tarım skandallarının ardından Yunan hükümeti, sektörde reform yapma ve kontrolü güçlendirme sözü verdi.

Sürü sayısı ile ödenen destek arasındaki uçurum

2024 yılında Yunan makamları yaklaşık 260 bin süt ineği için AB destek ödemesi yaptı. Bir inek genellikle yılda bir buzağı doğurduğundan, 260 bin ineğin sürüye yaklaşık aynı sayıda buzağı eklemesi gerekirdi. Ancak Tarım Bakanlığı verilerine göre 2024'te et için yaklaşık 70 bin büyükbaş hayvan kesildi ve bu hayvanlar için de destek başvurusu yapılabiliyor.

Yunanistan, yaş, düşen verimlilik veya hastalık nedeniyle sürüden çıkarılan hayvanlara ilişkin kapsamlı veri yayınlamıyor. Ancak Politico'ya konuşan üç Yunan sığır yetiştiricisi, bu tür itlafın her yıl sürünün yaklaşık yüzde 20'sini bulduğunu söyledi. ELSTAT verilerine göre 2024'te Yunanistan'da yaklaşık 600 bin sığır bulunuyordu; bu da yaklaşık 120 bin hayvanın sürüden çıkarılması anlamına geliyor.

Bu verilere göre Yunan sığır sürüsünün 2024'te yaklaşık 70 bin hayvan artması gerekirdi. Oysa ELSTAT'ın yıllık araştırmaları sürünün küçüldüğünü gösteriyor: Haziran'da yayımlanan en güncel verilere göre sığır sayısı 2023'teki yaklaşık 640 binden 2024'te 600 bine ve 2025'te 520 bine düştü.

Denetim eksikliği ve artan skandallar

Kavala Hayvancılık Kooperatifi Başkanı Nikos Dimopoulos'a göre çelişki daha da büyük olabilir. Kesilen hayvanların bir kısmı ulusal sürüden düşülmek yerine ithal edilmiş olabilir. Yunanistan çoğu yıl canlı hayvan net ithalatçısıdır.

Dimopoulos, "Gözetim yok; elimizde kesin veri olmadığı için kesin sayıyı bilemiyoruz" dedi. Yetkililerin yalnızca spot denetim yaptığını veya şikayet üzerine soruşturma başlattığını sözlerine ekledi.

Benzer tutarsızlıklar koyun ve keçi kayıtlarında da görülüyor. ELSTAT 2025'te ülkede yaklaşık 8,8 milyon hayvan olduğunu bildirirken, hükümetin entegre veteriner bilgi sisteminde yaklaşık 15,7 milyon hayvan kayıtlı.

Tarım Bakanlığı'ndan iki yetkili, bakanlığın hayvancılık kayıtlarının tutulmasından sorumlu olmadığını ve belediyelerin verdiği verilere dayandığını söyledi. Uzmanlar, ülkede hayvancılık desteği ödemelerinde güvenilebilecek güvenli ve güvenilir bir kayıt sistemi bulunmadığını belirtiyor. Dimopoulos, "Ülke genelinde hayvan sayımı yapıp gerçek durumu görmeden net bir tablo elde edemeyiz" diye konuştu.

Eski Başbakan Aleksis Çipras liderliğindeki yeni sol parti Elas, destek ödemeleri ile resmi sürü büyüklüğü arasındaki tutarsızlıklar hakkında Avrupa Savcılığı'na (EPPO) şikayette bulundu. Partinin tarım politikasından sorumlu Thomas Moschos, "Şikayetler Avrupa Savcılığı'na iletildi" dedi. EPPO, belirli bir soruşturma başlatıldığını doğrulamasa da, sahibi olmadıkları veya kiralamadıkları meralar ya da gerçekte yapılmayan tarım işleri için AB tarım desteği aldığı iddia edilen kişilerle ilgili onlarca davayı ele alıyor.

Temmuz ayında savcılık, tarım dolandırıcılığı soruşturması kapsamında aralarında iktidardaki Yeni Demokrasi partisinden dört milletvekilinin de bulunduğu 22 kişi hakkında iddianame hazırladı. Milletvekillerinin yargılanmasına Ekim ayında Atina'da başlanacak. Tüm sanıklar suçlamaları reddediyor.

Skandal nedeniyle hükümet, koyun ve keçiler için mideye yerleştirilen kapsüller kullanılan elektronik kimliklendirme sistemi gibi yeni kontrol mekanizmaları getiriyor. Sistem bu yıl yaklaşık 700 bin koyun ve keçiyi kapsayan çiftliklerde 900'den fazla hayvanla test edilecek. Yunanistan Mart ayında AB yetkililerine tarım fonlarının haksız ödenmesini önlemeye yönelik bir eylem planı sundu. Avrupa Komisyonu, AB tarım sübvansiyonlarının yönetimini "daha da iyileştirmek" için Yunanistan ile işbirliği yapacağını bildirdi. Tarım Komiseri Christophe Hansen yazılı açıklamasında "İyi ilerleme kaydedildi. Ancak hâlâ yapılacak iş var" dedi.