İran savaşı enerji piyasasında Amerika'yı öne çıkarıyor

Financial Times'ın haberine göre yatırımcılar, Orta Doğu'daki tedarik kesintilerinin uzun süreli olabileceğini giderek daha fazla kabul ediyor ve bu nedenle daha güvenilir hammadde kaynakları arıyor. Washington'un başlattığı İran savaşı, Kuzey ve Güney Amerika'da petrol ve gaz üretimi ile ihracatında bir patlamaya yol açtı.

Araştırma şirketi Rystad Energy'nin verilerine göre Kuzey ve Güney Amerika'nın petrol ve gaz üretimi 2026 yılı sonuna kadar yüzde 10 artacak.

Venezuela ve Surinam, Batılı petrol şirketlerinin yatırımları sayesinde üretimlerini artırıyor. ABD'de de petrol üretimi yükseliyor; ham petrol ve dizel yakıtı dahil petrol ürünlerinin Avrupa, Asya ve Okyanusya'ya ihracatı yüzde 15 arttı. Arjantin ve Kanada'da da üretim hızlanıyor.

Donroe doktrini ve enerji güvenliği

İran savaşının başlamasından yedi ay sonra Trump yönetiminin 'Donroe doktrini' olarak adlandırılan dış politika vizyonu somutlaşıyor. Buna göre Amerika kıtaları, Orta Doğu ve diğer küresel enerji merkezlerinin etkisini dengeleyecek yeterli enerji kaynağına sahip, ABD liderliğinde bir etki alanı haline gelmeli.

Orta Doğu'daki sarsıntılar petrol, sıvılaştırılmış doğal gaz ve petrol ürünleri fiyatlarında uzun süreli bir artışa neden oldu ve yatırımcıları yeni tedarik anlaşmaları imzalayarak ve ABD'deki yatırımlarını artırarak risklerini çeşitlendirmeye itti.

Amerikalı enerji uzmanı Daniel Yergin, 'Basra Körfezi ülkeleri bile faaliyetlerini çeşitlendirmek için Amerika'ya yatırım yapmaya çalışıyor. Bu kırılma tedarik zincirlerini sarsıyor ve yeni bir bölgesel enerji gelişimi yaratıyor' dedi.

Rystad Energy analisti Schreiner Parker ise 'Batı yarımküredeki üretim artışı, Basra Körfezi ülkelerinin, özellikle Suudi Arabistan'ın orta vadeli fiyat oluşumu üzerindeki etkisini elinden aldı. Bu hikayede Venezuela, Arjantin, ABD ve Kanada'nın da rolü var' ifadelerini kullandı.

Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei şimdi ülkeye petrol endüstrisi yatırımları çekmeye çalışıyor. Enerji devleri Total ve Chevron büyük yatırımlar planlarken, ABD'li petrolcü Harold Hamm Vaca Muerta kaya petrolü sahası projesine birkaç milyar dolar yatırım yapıyor.

Hamm, Financial Times'a yaptığı açıklamada 'Bence küresel enerji güvenliğini sağlamak için Orta Doğu kaynaklı tedariklere bir denge unsuru oluşturmak son derece önemli. ABD'li şirketlerin Güney Amerika'ya yatırım yapması ve oradaki üretimi artırmasının gelecekte Amerika'ya fayda sağlayacağına inanıyorum' dedi.

Chevron'un Arjantin temsilcisi Ana Simonato ise Orta Doğu'daki çatışmanın tedarikin çeşitlendirilmesi gerektiğine dair açık bir sinyal verdiğini söyledi. Simonato, 'Bu nedenle Arjantin, şirketin küresel portföyünde giderek daha önemli hale geliyor. Kanada ve diğer bölgeler gibi yerlerin de umut verici destinasyonlar olarak öne çıktığını görüyoruz' diye konuştu.