Fransa'da sarı yelekliler yeniden sokağa çıkıyor

Fransa'da sarı yelekliler hareketi (Gilets Jaunes), cumartesi günü Paris'te geniş katılımlı bir protesto yürüyüşü düzenlemek için yetkililere başvurdu. Hükümet ise ülkeyi sarsan şiddetli gösterileri kontrol altına almak amacıyla orduyu görevlendirmeyi planlıyor.

Başbakan Sébastien Lecornu, son yılların en keskin krizlerinden birini hafifletmek ve 17 Ekim'de Fransız şehirlerini kasıp kavuran şiddetin tekrarlanmasını önlemek için çarşamba günü sendika liderleriyle bir araya gelecek.

Sendikalara bağlı olmayan Sarı Yelekliler hareketinin bir temsilcisi, Paris'in merkezinden geçen ve birkaç gün önce yağmalanan bölgeleri de kapsayan bir yürüyüş planı sundu. Aynı gün için öğrenci örgütleri de eğitime daha fazla yatırım talebiyle gösteri düzenleyeceklerini duyurdu. Sarı yelekliler ise 2018'de başlayan ve hayat pahalılığı ile kamu hizmetlerindeki bozulmaya karşı mücadele eden kampanyalarına yeniden can vermeye çalışıyor.

Geçen hafta sonu düzenlenen gösteriler, başta Paris olmak üzere Marsilya, Lyon ve Limoges'te hızla kontrolsüz şiddete dönüştü. Polisin sayıca zayıf kalması nedeniyle durumun kontrol altına alınması saatler sürdü. Fransa'nın en büyük sendikaları 5 Kasım'da ülke çapında genel eylem çağrısı yaptı.

Ordu, polise destek verecek

Fransa hükümeti, rahatsızlıkları bastırmak için orduyu polise destek olarak görevlendireceğini ve cumartesi günü planlanan yeni gösteriler öncesinde kapsamlı bir güvenlik operasyonu düzenleyeceğini açıkladı. Başbakan Sébastien Lecornu, "Cumartesi günkü varlık kitlesel olacak" dedi. Lecornu, acil hedefin 17 Ekim'de Paris, Marsilya, Lyon ve diğer şehirleri harap eden olaylar ve yağmaların ardından düzeni yeniden tesis etmek olduğunu ekledi.

İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, ordunun polisle birlikte devriye gezeceğini belirtti. Hükümet ayrıca şehir merkezlerinin korumasız bırakılması nedeniyle gelen yoğun eleştiriler üzerine taktik değiştireceğine söz verdi. Lecornu, olaylardan aşırı sol grupları sorumlu tuttu. Bu gruplar ise hükümeti hayat pahalılığı ve kamu hizmetlerindeki bozulma karşısında halkın öfkesini küçümsemekle suçladı.

Olaylar, hem genişliği hem de polisin kontrol sağlayamaması nedeniyle Fransa'yı sarstı. İtalya ve Arnavutluk dahil diğer Avrupa ülkelerinde patlak veren gösteriler, yaşam standartlarına ilişkin hoşnutsuzluğun tüm kıtaya yayılabileceği endişesini artırdı. Lecornu, ülkenin müdahalesindeki eksiklikleri kabul etti: istihbarat akışında aksaklıklar yaşandığını, polisin konuşlanmasının fazla statik kaldığını ve yetkililerin polislerin planlı izinlerini iptal etmemekle hata yaptığını söyledi. Nuñez, hatalar için özür diledi: "Olanlardan derin üzüntü duyuyorum ve sorumluluğun payımı üstleniyorum" dedi.

Olaylar, gelecek yıl yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde sert siyasi tepkilere yol açtı. Anketler hem sağ hem de sol popülist adaylara güçlü destek olduğunu gösteriyor. Aşırı sağ lider Marine Le Pen, Franceinfo radyosuna "Hükümet her şeyin kontrolünü kaybetti" dedi. Bakanlar tarafından olayları kışkırtmakla suçlanan aşırı sol parti La France Insoumise (LFI), askerlerin Paris sokaklarına çıkarılması planını eleştirdi. LFI parlamenter grubu yaptığı açıklamada "Göstericiler iç düşman değildir. Fransız hükümeti kendi halkına karşı savaşa girmemeli" ifadelerini kullandı.