Estonya'da işsizlik sigortası primi 2028'de düşürülecek

Estonya İşsizlik Sigortası Fonu (Töötukassa) yönetim kurulu, hükümete 2027 yılı için işsizlik sigortası prim oranının sabit tutulmasını, 2028'den itibaren ise düşürülmesini önerdi. Önerinin kabul edilmesi halinde Estonya'da yaşayanların ve şirketlerin cebinde yaklaşık 48 milyon avro daha fazla para kalacak.

Prim oranı ve beklentiler

Öneriye göre 2027 yılında prim oranı mevcut seviyesi olan yüzde 2,4'te kalacak. Bu oranın yüzde 1,6'sını çalışan, yüzde 0,8'ini işveren ödeyecek. Fonun verimli çalışması ve işgücü piyasasındaki güçlü görünüm nedeniyle yönetim kurulu, 2028-2030 dönemi için oranın yüzde 2,1'e (çalışan yüzde 1,4, işveren yüzde 0,7) düşürülmesini talep etti.

Fonun tahminlerine göre yüzde 2,4'lük prim oranıyla 2027 yılında işsizlik sigortası toplam geliri 386,6 milyon avro olacak. Aynı yıl giderlerin 371,8 milyon avroya ulaşması bekleniyor. Böylece gelirler giderleri aşacak ve rezervler yaklaşık 15 milyon avro artacak. 2028'den itibaren primin düşürülmesiyle Estonya'daki bireylerin ve şirketlerin kullanımına her yıl yaklaşık 48 milyon avro daha fazla kaynak kalacak.

Yönetim kurulu başkanından açıklama

Fon yönetim kurulu ve sendikalar merkez birliği başkanı Kaia Vask, prim indiriminin iki yıl sonra mümkün olduğunu belirtti. Vask, "Hem ekonomi hem de işgücü piyasası iyileşti ve bu, gelecekte Estonya'daki insanlara ve şirketlere daha fazla para bırakacak bir karar almamızı sağladı" dedi.

Vask, işsizlik sigortasının amacının iş kaybı durumunda yeterli koruma sağlamak olduğunu ve sistemin mali sürdürülebilirliğini koruması gerektiğini vurguladı. "Fonun mevcut mali durumu ve rezerv büyüklüğü, zorlu dönemlerde bile sürdürülebilir şekilde faaliyet göstermek için yeterli birikimimiz olduğunu doğruluyor" diye ekledi.

Prim indirimini 2027 yılında yapmayı da değerlendirdiklerini belirten Vask, "Bu yıl yürürlüğe giren işsizlik sigortası reformunun ek maliyetleri ve prim oranındaki olası düşüş, pozitif bir bütçe oluşturmamıza izin vermedi. Bu nedenle indirimi 2028'e ertelemeyi uygun gördük" ifadelerini kullandı.

Töötukassa genel müdürü Gert Tiivas, fonun mali görünümünün daha da güçlendiğini, çünkü kurumun daha verimli çalıştığını söyledi.

Tiivas, "İşsizlik sigortası fonunun operasyonel giderlerini önemli ölçüde azalttık ve verimsiz hizmetlerin finanse edilmesini durdurmaya başladık" dedi. Ayrıca işsiz sayısının sürekli düştüğünü ve işgücü piyasasındaki durumun güçlü olduğunu ekledi. Tiivas, işsizlerin mümkün olan en kısa sürede işe dönmelerini sağlamak ve işsizlik sigortası fonlarını daha verimli ve hedefli kullanmak için çalışmaya devam edeceklerini belirtti.

İşsizlik sigortası fonları, çalışanların ve işverenlerin ödemelerinden birikir ve bu fonlardan işsizlik sigortası yardımları ile işsizlik sigortası yasasında öngörülen diğer yardımlar finanse edilir. İşsizlik sigortası prim oranı, Töötukassa yönetim kurulunun önerisi üzerine hükümet tarafından belirlenir.

İşsizlik sigortası sistemi Estonya'da 2002 yılında faaliyete geçti. Prim oranı en yüksek seviyesine 2009-2012 yıllarında ulaştı; bu dönemde toplam oran yüzde 4,2 idi (çalışan için yüzde 2,8, işveren için yüzde 1,4). 2015'ten bu yana prim oranı yüzde 2,4 oldu ve bu seviye 2027'de de korunacak.