Estonya'da garmoşka çılgınlığı: 70 müzisyen Oisu'da buluştu

Estonya'da en basit akordeon türü olan garmoşkaya (Estonca: karmoška) ilgi giderek artıyor. Cumartesi günü ülkenin dört bir yanından 70 garmoşka sanatçısı, Oisu toplum merkezinde bir araya gelerek hep birlikte müzik yaptı.

Setomaa'dan Toomas Valk, 25 yılı aşkın süredir garmon ya da garmoşka çalıyor. Seto Krallığı'nda en iyi enstrümantalist seçilen Valk, iki yıl önce de Ulusal Halk Müzisyeni unvanını aldı. Valk, Rusya kökenli garmoşkanın Estonya'ya Seto halkı aracılığıyla yayıldığını söyledi.

"Akordeonlar genel olarak çok popüler enstrümanlardır ve kendi dönemlerinde diğer halk çalgılarını geri plana ittiler. Garmoşkanın çekiciliği ise taşınmasının kolay olması. Küçük bir enstrüman ama çok ses çıkarıyor ve çalması kolay" diyen Valk, nota okuyamadığını da itiraf etti.

Kadınların ilgisi daha fazla

Birçok kişi garmoşka çalmayı kendi kendine öğrenmiş ya da deneyimli bir çalgıcıdan ders almış. Oisu'dan Vaike Pärn, yalnızca beş yıl içinde aranan bir müzisyen haline geldiğini söyledi. "Örneğin, Tallinn'de adalet şansölyesinin ofisinin avlusunda çalmak için gittik. Her türlü yere davet ediliyoruz ve oldukça ünlüyüz" dedi.

Estonya'da garmoşka çalmak ağırlıklı olarak kadınların uğraşı haline gelmiş durumda. Harju ilçesinden 17 yaşındaki Rasmus Mattias Hanga ise bir istisna. "Kırsalda akrabalarımı ziyaret ediyordum. Onlar çalıyordu ve ben de bunu öğrenmek istediğimi düşündüm" diye anlattı.

Oisu Karmoška Günü, enstrümanın iki virtüözü Piret Aus ve Ruti Enn tarafından düzenlendi. Atölye çalışmalarını Toomas Valk, Siim Sarv, Kadri Lepasson ve Rasmus Kadaja yönetti. Ülo Saaremõts ise bir garmoşkanın içinde neler olduğunu gösterdi. Etkinliğin uzun vadeli hedefi, 2028 Halk Müziği Festivali'nde güçlü bir performans sergilemek.

"Repertuvar baharda yayımlandığında garmoşka çalanların festival parçalarını çalışmaya başlayabilmesi için çok çalışıyor ve öğreniyoruz" diyen Aus, Estonya'da tahminen 1.000 civarında garmoşka sanatçısı olduğunu belirtti.