Estonya'da 19. yüzyılda meyve hırsızlığının cezası daya kmış

Estonya'da 'raksus käimine' olarak bilinen, komşu bahçesinden meyve veya sebze çalma geleneğinin kökeni 150 yıl öncesine dayanıyor. O dönemde bu eylem, bugünkü masum bir çocukluk anısı olmaktan çok uzaktı; yakalananlar mahkemede yargılanıyor ve dayak cezasına çarptırılıyordu.

Elma bahçeleri ve bekçilik

İlk elma bahçeleri, çiftliklerin yanına 150 yıl önce kuruldu ve o dönemde oldukça pahalı bir yatırımdı. Bu nedenle çiftlik sahipleri elmalarını dikkatle koruyordu. Bahçıvanlık tarihi araştırmacısı Anneli Banner, elma ağaçlarının genellikle evin pencerelerine yakın dikildiğini, böylece gözlerinin üzerinde olabileceğini; ayrıca bahçede köpeklerin ve bizzat sahiplerinin nöbet tuttuğunu belirtiyor.

Mahkeme ve sopa cezaları

Elma hırsızlığına yakalanmak mahkemeye kadar gidebiliyordu. Örneğin 1874 yılında, Avinurme bölgesindeki Piilsi köyünde 13-14 yaşlarındaki çocuklar, 8 ila 17 elma çalarken yakalandı. O dönemde cezalar ya para ya da fiziksel dayaktı. Babalar, kendilerinin de ceza almasından korktukları için mahkemeye çıkmayı reddedince, anneler mahkemeye gitti ve verilen cezayı kendileri uygulamak zorunda kaldı. Bu cezalar 10 ila 30 sopa arasında değişiyordu; para cezası ise 50 kopek ile 20 ruble arasındaydı.

Günümüzde ise 'raksus' kelimesi çoğunlukla bezelye tarlalarındaki hırsızlık için kullanılıyor. Estonya Dil Enstitüsü'nden sözlükbilimci Iris Metsmägi'ye göre kelime, dal kırılırken çıkan sesi taklit eden yansıma bir sözcük. 'Raksus käimine' yani gizlice meyve toplama, duygusal yüklü bir eylem olduğu için dilde birçok eşanlamlısı bulunuyor.

Geleneğin bugünkü uygulayıcılarından bazıları, komşu bahçesinden elma yemenin veya tarladan bezelye almanın büyük bir suç olmadığını düşünüyor. Estonyalı bazı vatandaşlar, çocukken yaptıkları bu eylemi masum bir macera olarak hatırlıyor.