Estonların ödüllü yönetmeni Mirzoyan: Keşke bu filmi yapmam için bir neden olmasaydı

Ermenistan'ın başkenti Erivan'dan gelerek Estonya'ya yerleşen animasyon yönetmeni Natalia Mirzoyan, "Lumi saadab meid" (Kar peşimizden geliyor) adlı kısa animasyon filmiyle dünya çapında 40'a yakın ödül kazandı. Ancak yönetmen, ERR'in kültür programı "OP"a verdiği demeçte, elde edilen başarılara rağmen bu filmin ortaya çıkmasına yol açan gerçek olayların hiç yaşanmamış olmasını tercih edeceğini söyledi.

Mirzoyan, Estonya'da yaklaşık dört yıldır yaşıyor. Estonya Sanat Akademisi'nde yüksek lisansını iki yıl önce tamamlayan yönetmen, mezuniyet projesini "Lumi saadab meid" ile yaptığını belirtti. Bu süreçte Estonca öğrendiğini kaydeden Mirzoyan, dili sevdiğini ancak çok sayıda hâl eki nedeniyle zor bulduğunu ifade etti.

Sanatçı, Erivan'a kıyasla kendini Estonya'da daha çok evinde hissettiğini söyledi. İnsan kalabalığından hoşlanmadığını, sokakta çizim yaparken kimsenin kendisine soru sormadan gülümseyerek geçtiğini belirtti. Serin iklimi de sevdiğini, aşırı sıcaklara dayanamadığını ekledi.

Film, savaşın gölgesinde bir çıkışı anlatıyor

Yönetmenin anlattığına göre film, çaresizlik duygusu üzerine kurulu. Diktatörlük yönetimlerinin insanlara hiçbir şeyi değiştiremeyeceklerini, hiçbir şeyi etkileyemeyeceklerini kabul ettirdiğini savunan Mirzoyan, geriye tek seçeneğin ülkeyi terk etmek olduğunu dile getirdi. Hikâye, Rusya'nın Ukrayna'ya başlattığı geniş çaplı işgalin başlangıcında geçiyor ve Gürcistan'a taşınan genç bir Sankt Peterburglu çifti konu alıyor.

Estonca başlığın kar metaforundan geldiğini belirten Mirzoyan, ılıman iklime sahip Gürcistan'da mart ayı gelmiş olmasına rağmen çiftin karı peşinde taşıdığını, bunun hem şiirsel hem de politik bir anlam taşıdığını söyledi.

Film aslında bir belgesel animasyon. Yönetmen, yapıtın gerçek olaylara ve arkadaşlarıyla yaptığı söyleşilere dayandığını aktardı. Savaşa bağlı büyük bir çöküntü yaşadığını, savaş hâlâ sürdüğü için bu duygunun devam ettiğini söyleyen Mirzoyan, çalışmanın kendisi için bir tür sanat terapisi işlevi gördüğünü ifade etti.

Yönetmen filmde tekstil ve nakış kullandı. Daha önce hiç dikiş dikmediğini ve nakış yapmadığını belirten Mirzoyan, savaş döneminde pek çok arkadaşının da sakinleşmek için el işiyle uğraştığını, bunun kendisine de iyi geldiğini anlattı.

Farklı ülkelerden sıcak tepkiler aldığını söyleyen Mirzoyan, İran, Çin ve İsrail'den izleyicilerin kendilerini aynı şekilde hissettiklerini ancak kendi hükümetlerini etkileyemediklerini ilettiklerini aktardı.

Savaş devam ederken ödüller buruk bir anlam taşıyor

Ödül almanın sevindirici olduğunu ancak savaşın sürdüğü bir dönemde böyle bir film yapmayı gerektiren koşulların hiç oluşmamasını dilediğini vurgulayan yönetmen, savaşların dünyanın çeşitli yerlerinde yayıldığını söyledi.

Mirzoyan animasyonun yanı sıra çizim ve resimle de uğraşıyor. Ağustos ayında Tallinn'in Nõmme semtinde kişisel sergisini açtı. Serginin adı "Märkamised Eestist" (Estonya'dan fark edişler) olup Estonya'da yaptığı eskizlere adanmış durumda.

Çizim sürecinin animasyondan tamamen farklı olduğunu belirten sanatçı, kısa bir animasyon filminin iki, üç, hatta beş yıl sürebildiğini, bir çizimin ise bir iki saatte tamamlandığını aktardı. Çizimi Instagram'da paylaştıktan sonra beğenileri aldığında mutlu olduğunu söyleyen Mirzoyan, sanatını dışarıda sürdürmeyi sevdiğini ekledi.

Yönetmen, Tallinn'in Kalamaja semtinin kendisine çok ilham verdiğini, eski ahşap evleri ve o evlerin çevresindeki insanları sevdiğini belirtti.