Doğal gaz fiyatı MWh başına 75 avroya çıktı

Avrupa'da doğal gaz fiyatı megavat saat (MWh) başına 75 avroya çıkarak 2022 enerji krizinden bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı. Uzmanlar, fiyatların daha da yükselebileceği uyarısında bulunuyor.

ABD ile İran arasında şubat sonunda başlayan çatışma ve Avrupa'daki düşük gaz rezervleri, fiyatları yıllık bazda yüzde 130 artırdı. Hollanda merkezli TTF gaz borsasında fiyat, yaz ortasında 40 avronun hemen üzerindeyken, ağustos başında 50 avroyu, ağustos sonunda 70 avroyu aştı. Çarşamba günü ise TTF fiyatı MWh başına 75 avroya çıkarak son olarak 2022 sonunda, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sonrasında görülen seviyeye ulaştı.

Fiyat artışında jeopolitik riskler ve düşük stoklar

Fiyat artışının ana nedeni, ABD-İran çatışması nedeniyle Orta Doğu'dan gelecek sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) sevkiyatlarının kesintiye uğrama riski. Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ve Katar LNG ihracatının normale dönmesi durumunda fiyatların hızla düşebileceği belirtiliyor.

Swedbank ekonomisti Liis Elmik, bankanın tahminine göre gaz fiyatlarının önümüzdeki aylarda artmaya devam edeceğini söyledi. Orta Doğu'daki jeopolitik durumun belirsizliğini koruduğunu ve Avrupa ülkelerinin kış için yeterli gaz tedariki sağlamakta zorlandığını ifade eden Elmik, piyasanın olası aksaklıklara karşı çok hassas olduğunu, kısa vadeli arz şoklarının bile fiyatları önemli ölçüde yükseltebileceğini kaydetti.

Enerji ticaret şirketi Alexela'nın enerji ticareti başkanı Kalvi Nõu da fiyatların daha da artabileceğini belirterek, "Bugün bildiklerimize dayanarak, kış için TTF fiyatlarında MWh başına 70 avro civarı bir taban seviye düşünülebilir, ancak 60-90 avro aralığından bahsetmek daha gerçekçi. Birden fazla olumsuz faktör bir araya gelirse, fiyat geçici olarak 100 avronun üzerine çıkabilir" dedi.

Elenger Group CEO'su Margus Kaasik de Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasının gaz fiyatları üzerinde önemli ölçüde aşağı yönlü baskı oluşturabileceğini, ancak çatışmanın tırmanması halinde fiyatların daha da yükseleceğini söyledi.

Avrupa depoları ve Baltık bölgesi

Gaz fiyatlarını etkileyen bir diğer faktör ise Avrupa genelinde düşük depo doluluk oranları. Perşembe itibarıyla AB depoları yüzde 65'in biraz üzerinde dolu; bu, beş yıllık ortalamanın 16 puan altında. Almanya'nın rezervleri ise sadece yüzde 53 seviyesinde.

Nõu, "Depolama seviyeleri düşük ve Avrupa'nın kış öncesi rezervlerini önemli ölçüde yenilemesi gerekecek. Bu, Avrupa pazarını kış öncesinde fiyat artışlarına karşı daha hassas hale getiriyor" dedi.

Baltic Energy Partners'tan Marko Allikson ise Almanya veya Hollanda'nın son anda, fiyat seviyesine bakılmaksızın depolama yapması halinde daha büyük fiyat artışları görülebileceği uyarısında bulundu.

Baltık bölgesinde Letonya'daki Inčukalns depolama tesisi şu anda yaklaşık yüzde 45 kapasiteyle çalışıyor. Bu oran normalin altında olsa da Nõu ve Kaasik, yüksek fiyatlar risk oluşturmaya devam etse de durumun bölgesel arz için kritik olmadığını ifade etti.

Estonyalı tüketicilere yönelik etkiye değinen Nõu, bunun kişisel sözleşmelere ve gazın satın alındığı zamana bağlı olduğunu belirterek, "Şimdilik bir aylık piyasa hareketlerine dayanarak acele sonuç çıkarmak için bir neden yok" dedi.