Bilim insanları ters yörüngede dönen bir öte gezegen keşfetti

Uluslararası bir araştırma ekibi, yıldızının etrafında alışılmışın tersine bir yönde dolanan bir öte gezegen keşfetti. GJ 3090 b adı verilen gezegen, soğuk bir kırmızı cüce yıldızın yörüngesinde ve yıldızın dönüş yönünün tam tersine hareket ediyor. Gezegenin yarıçapı Dünya'nınkinden iki kattan biraz fazla.

Bulgular, İsviçre, Birleşik Krallık, Kanada ve birçok başka ülkeden bilim insanının oluşturduğu bir çalışma grubunun ürünü. Araştırmacılar, Şili'deki güçlü spektrograflarla yıldız sistemini inceledi. Gezegenin hareketinin yıldız yüzeyini nasıl örttüğünü analiz ederek gök cisminin yörünge eğim açısını hesapladılar.

Yörünge eğikliği 136 derece

Hesaplamalar, gezegenin yörüngesinin üç boyutlu eğim açısının yıldızın dönme eksenine göre tam 136 derece olduğunu ortaya koydu. Bu değer, bugüne kadar keşfedilen en fazla eğik yörüngelerden birine işaret ediyor. Dikkat çeken bir başka nokta da sistemde birden fazla gezegen bulunması: İlkinin yanı sıra en az bir kesin, bir de olası gezegen daha var.

Benzer büyük eğik yörüngeler daha önce de gözlemlenmişti. Ancak bu durumlarda sistemde her zaman kütleli bir dev gezegen ya da yakın bir komşu yıldız bulunuyordu ve bunların güçlü kütleçekimi küçük gök cisimlerinin hareketini bozuyordu.

Gezegen eğik yörüngede doğmuş olabilir

Peki incelenen sistemde ne dev bir gezegen ne de yakın bir komşu yıldız izi bulunmasına rağmen bu nasıl mümkün olabilir? Araştırmacılara göre gezegen büyük olasılıkla zaten eğik bir yörüngede doğdu.

Yani bulguyu anlamak için çok uzak geçmişe bakmak gerekiyor. İlk yıldız sistemi oluştuktan sonra genç yıldız, çevredeki uzaydan yeni gaz ve toz toplamış olabilir. Bu madde, yıldızın dönüşüne göre farklı ve güçlü eğime sahip ikinci bir madde diski oluşturdu. Oluşan bu yeni bulutta gezegenler bugünkü konumlarına göç etti ve alışılmadık yönlerini bugüne kadar korudu.

Araştırmacılar sonuçlarını Astronomy & Astrophysics dergisinde yayımladı.