Analist: Rusya'dan tedarik kesilince küresel yakıt piyasası gerildi

Türkiye ve Brezilya, uzun süredir Rusya'nın motor yakıtının başlıca alıcıları arasında yer alıyordu. Ancak son dönemde bu iki ülke de Rusya yerine ABD ve Hindistan'dan yakıt tedarik etmeye başladı. Analistlere göre bu durum, küresel pazarda Avrupa ile rekabeti artırıyor; arzın daralması ise rafineri ürünlerinin fiyatını yükseltiyor.

Ukrayna'nın Rusya'daki yakıt krizini başarıyla tetiklediğini söyleyen Circle K'nın motor yakıt fiyatlandırma direktörü Indrek Sassi, Rusya'nın bu nedenle ihracat yerine iç talebi karşılamaya odaklandığını belirtti. Sassi, Rusya'nın başlıca ticaret ortaklarının oluşan açığı diğer tedarikçilerle kapatmaya çalıştığını ifade etti.

ABD rekor ihracat yapıyor

ABD'den yapılan petrol ürünleri ihracatı, küresel pazardaki boşluğun doldurulmasına yardımcı oluyor. Ancak bu durum ABD'nin iç pazarında etkisini gösterdi; ülkede hazır ürün stokları normalin altında seyrediyor. Amsterdam, Rotterdam ve Anvers liman bölgesindeki (ARA) dizel yakıt depo stokları, dört yılı aşkın süredir görülen en düşük seviyede. Ağustos başında bu stoklar, Temmuz ortalamasına göre yüzde 9 azalmış durumda.

Petrol fiyatları konusunda da belirsizlik sürüyor. ABD ile İran arasındaki 60 günlük ateşkes bu hafta sona erdi ve uzatılmadı. ABD Başkanı Donald Trump'ın yeni müzakerelere ilişkin planı bulunmazken, İran geçici ateşkes yerine çatışmanın kalıcı olarak sona erdirilmesini talep ediyor. Hürmüz Boğazı meselesi hâlâ çözülmedi; boğazda gemi trafiği yeniden belirgin şekilde yavaşladı.

Bu durum, petrol piyasası için önemli bir sinyal. Sassi, daha önce yüksek risk almaya hazır olan Çin tankerlerinin bile Hürmüz Boğazı'ndan geçişten kaçındığını söyledi. Perşembe günü iki Çin süper tankeri, dolu yükleriyle boğazdan geçmeyi durdurup körfez bölgesinde gelişmeleri beklemeye başladı.

Dizel ve jet yakıtı fiyatları öncülük ediyor

Analistlere göre küresel belirsizlik ve gerginlik en çok dizel, kalorifer yakıtı ve havacılık yakıtı fiyatlarına yansıyor. Eğer Hürmüz Boğazı'ndaki petrol geçişi kısıtlı kalırsa, piyasada dönüm noktası Eylül sonu ya da dördüncü çeyreğin başında yaşanabilir. Stokların azalması durumunda ham petrol fiyatı varil başına 120 ila 140 dolara kadar yükselebilir.