ABD'li petrol şirketleri: Yakıt krizi kapıda

ABD'li petrol şirketleri, Hürmüz Boğazı'nın uzun süre kapalı kalmasının küresel bir yakıt krizine yol açtığı uyarısında bulundu. Sektör yöneticileri, rafine yakıt, özellikle dizel arzında ciddi sıkıntı yaşandığını belirtiyor. The Wall Street Journal'ın aktardığına göre, daha önce yapılan uyarılar artık gerçeğe dönüşmüş durumda.

Petrol stokları aylardır azalıyor. Orta Doğu'daki saldırılar Suudi Arabistan'ın kritik petrol altyapısına zarar vererek arzı daha da kısıtladı. Analistlere göre son boru hattı saldırısı nedeniyle piyasadan günde en az 2,5 milyon varil petrol çekildi.

"Fiyatlarda düşüş sinyali yok"

Petrol devi Chevron'un CEO'su Mike Wirth, geçen cuma Teksas'ın Austin kentinde düzenlenen enerji konferansında yaptığı açıklamada, fiyat ve arz risklerini dengeleyen mekanizmaların büyük ölçüde tükendiğini söyledi. Wirth, krizin başlangıcındaki tampon stokların artık sistemde bulunmadığını vurguladı. Wirth, "Çok isterdim, durumun hafiflediğine dair işaretler göreyim, ancak şu an buna inanmak güç" dedi.

Enerji uzmanları, İran kaynaklı gerilime çözüm görünmediği sürece durumun kontrolden çıkabileceği uyarısında bulunuyor. Dizel yakıt fiyatı galon (3,79 litre) başına 6,23 dolarla rekor seviyeye yükseldi. Yazın dört dolar sınırının altına düşen benzin fiyatı ise yeniden 4,32 dolara çıktı.

Beyaz Saray: Sorun geçici

Trump yönetimi ise Orta Doğu'daki enerji arzının toparlanacağını ve akaryakıt fiyatlarının pompalarda düşeceğini savunuyor. ABD İçişleri Bakanı Doug Burgum, pazartesi günü Houston'daki G20 etkinliğinde yaptığı açıklamada, fiyatların zaten önceki yönetim döneminde de yüksek olduğunu söyledi. Burgum, eski Başkan Joe Biden'ı enerji üretimini azaltan politika izlemekle eleştirdi. ABD'de içişleri bakanı federal arazilerin ve doğal kaynakların yönetiminden sorumlu olup, bu görev Avrupa ülkelerindeki içişleri bakanlıklarından büyük ölçüde farklıdır.

Burgum, "Hindistan'dan söz edecekseniz mutlaka 'geçici' kelimesini ekleyin, çünkü bu geçici bir sorun" dedi.

The Wall Street Journal'a göre Beyaz Saray'ın fiyatları düşürmek için başlıca iki kaldıracı var: Venezuela üretimini artırmak ve yerli üretim kapasitesini yükseltmek. Enerji sektörü yöneticileri ile Beyaz Saray yetkilileri, çatışmanın başlamasından bu yana sektörün durumu üzerine sürekli diyalog halinde. Petrol devlerinin yöneticileri, Enerji Bakanı Chris Wright ile de düzenli görüşüyor.

Ancak Wirth, Trump ile son görüşmesinin 3 Ağustos'ta gerçekleştiğini belirtti. Trump o dönemde sosyal medyada Wirth'i, yönetimin petrol sektörüne katkısını takdir etmemekle eleştirmiş ve Chevron ile diğer petrol devlerinden pompa fiyatlarını düşürmelerini talep etmişti.

Bazı sektör temsilcileri ve analistler, ABD ile İran arasındaki gerilimin yeniden tırmanmasıyla son haftalarda endişelerinin arttığını kabul ediyor. Austin'deki konferansta konuşan enerji odaklı yatırım şirketi Quantum Capital Group'un kurucusu ve CEO'su Wil VanLoh, "Müzakerelerde genellikle zamanın kendi lehine işlediği ve sabır göstermeye hazır taraf avantajlıdır. İran halkı onlarca yıldır çok acı çekti" dedi.

The Wall Street Journal, küresel arz açığına Çin'in de kısmen katkıda bulunduğunu yazdı. Dünyanın en büyük petrol ithalatçısı Çin, birkaç ay boyunca günlük tüketiminin yaklaşık yarısını mevcut ham petrol stoklarından karşıladı. Analistlere göre ülke son haftalarda uluslararası tedarikçilerden alımlarını yeniden artırdı.

ABD'de işlem gören WTI ham petrol fiyatı son üç haftada yüzde 19 artarak varil başına 104 dolara yükseldi. Trump, İran'a ekonomik baskıyı sürdürürken bölgeye kara kuvvetleri göndermeyi dışladı. Burgum, pazartesi günü Beyaz Saray'ın ABD kaynaklı rafine petrol ürünleri, özellikle dizel ihracatını geçici olarak yasaklamayı düşündüğü iddialarını da reddetti. Burgum, "İç piyasada fiyatları düşürecek her şeyi yapıyoruz. Ancak akıllıca hareket ediyoruz, sadece ihracatı durdurursak fiyatlar sihirli bir şekilde düşer düşüncesiyle davranmıyoruz" dedi.