Zelenski: Ukrayna, Rus rafinerilerine saldırıları sürdürecek

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Ukrayna'nın Rusya'daki petrol rafinerilerine yönelik saldırılarına yeniden başladığını duyurdu. Zelenski, İngiliz gazetesi Financial Times'a (FT) Londra'da verdiği röportajda, ABD'nin istihbarat paylaşımını durdurmasına ve Starlink uydu internet hizmetini aynı dönemde kısıtlamasına tepki gösterdi.

Zelenski, rafinerilere yönelik saldırı kısıtlamasının artık geçerli olmadığını belirterek "Bu bizim için kapanmış bir konudur" dedi. FT, röportajın tonunu "meydan okuma" olarak nitelendirdi. Zelenski ayrıca Washington'ın Moskova ile ticaret anlaşmaları yapma konusundaki istekliliğini ve ABD Başkanı Donald Trump'ın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e duyduğu hayranlığı eleştirdi.

ABD'nin baskısı ve Starlink kısıtlaması

Zelenski, iki liderin ilişkilerini değerlendirmesinin istendiği soruya, Trump'ın otokratlara ve aşırı zenginlere içgüdüsel bir sempati duyduğunu söyledi. "O, bu tür insanları sevdiğini ve onlara saygı duyduğunu açıkça söylüyor. Çünkü onun için 20, 30 veya 40 yıl lider kalabilen insanlar çok güçlü olabilir" dedi.

Washington, Kiev'e Rusya'daki petrol rafinerilerine yönelik saldırıları durdurması için yoğun baskı yapıyor. ABD'ye göre saldırıların durdurulması, Washington ile Moskova arasında yüz binlerce ton Rus dizel yakıtı satın alma anlaşmasıyla birlikte, ABD'de akaryakıt fiyatlarını düşürmek için elzem. Zelenski, ABD'nin talebi üzerine enerji altyapısına yönelik saldırıları üç gün durdurduğunu, ancak Moskova'nın Ukrayna'nın enerji altyapısını havadan vurmaya ve sivilleri öldürmeye devam ettiğini belirtti. Son bir haftada yüzden fazla kişi hayatını kaybetti.

Zelenski'ye göre Ukrayna ordusu, saldırıların durdurulmasına rağmen ABD'nin yaklaşan balistik füzeler konusundaki erken uyarı mesajlarından yoksun kaldı. Aynı dönemde Elon Musk'a ait uydu iletişim hizmeti Starlink, Ukrayna genelinde bağlantıyı yavaşlatarak cephe hattındaki operasyonları ve Rus askeri hedeflerine yönelik orta menzilli saldırıları engelledi.

Zelenski, ABD'li mevkidaşlarının Ukraynalı askeri yetkililere "Enerji altyapısına saldırıları durdurmazsanız istihbarat paylaşımını bloke ederiz" dediğini aktardı. Ancak bu durum Kiev'e daha sonra teknik bir arıza olarak sunuldu. Zelenski, Starlink uydu sistemindeki aksaklıkların teknik bir arızadan kaynaklandığı iddiasını reddederek "Bu teknik bir sorun değil, bir iradeydi" dedi.

Trump, Washington'ın Ukrayna ile istihbarat paylaşımını durdurduğunu yalanladı. Musk ise Çarşamba gece geç saatlerde X sosyal medya platformunda, Starlink teknolojisine dayanan askeri düzeydeki Starshield uydu iletişim sistemlerinin ABD hükümetine ait olduğunu ve onun kontrolünde bulunduğunu yazdı. Musk, "Hız veya kullanım kısıtlamalarına ABD ordusu ve nihayetinde POTUS (ABD başkanının İngilizce kısaltması) karar verir" diye ekledi.

Kiev ile Washington arasındaki ilişkilerin kopması, Ukrayna ve en önemli güvenlik ortağı için, Trump ile hükümet üyelerinin geçen yıl Şubat ayında Beyaz Saray'da Zelenski'yi alenen küçük düşürmesinden bu yana yaşanan en ciddi kriz olarak değerlendiriliyor.

Zelenski, Ukrayna'nın Rusya ile mücadelede ABD ile ilişkilerinin samimi ve stratejik bir ortaklık olarak hayati önem taşıdığını vurguladı. Bu ilişkileri Kiev'in Birleşik Krallık ile ilişkilerine benzetti. "Rusya hepimize karşı savaşabilir, ama sadece biz birlik olmadığımızda" dedi.

Beyaz Saray ile ilişkileri düzeltmenin kendi görevi olmadığını da sözlerine ekledi: "İlişkileri bozan biz değiliz."

Ukrayna'nın, Beyaz Saray ile ilişkileri iyileştirmek için Rusya saldırılarına devam etse bile enerji altyapısına yönelik saldırıları durdurup durdurmayacağı sorusuna Zelenski, ancak karşılığında ABD yapımı daha fazla Patriot hava savunma sistemi füzesi alması halinde bunu kabul edebileceğini söyledi. Bunun istediği minimum olduğunu belirtti. Ek hava savunması istediğinde ABD'nin Starlink hizmetini kısıtlamayla karşılık verdiğini ekledi.

Zelenski'ye göre enerji altyapısına yönelik saldırıların durdurulması, yalnızca ABD ve Rusya'yı Putin'in savaş makinesini finanse etmek için daha fazla para sağlayacak yeni anlaşmalar yapmaya teşvik edebilir. "Soru şu: Bir sonraki anlaşma ne zaman gelecek? Belki gaz olur. Kesinlikle gaz olur" dedi.

"ABD ile Rusya arasındaki ticaret ilginç" diye ekledi. "Bence onlar [Amerikalılar] enerjiyle ilgili projeler istiyor ve Avrupa'da savaş sürerken bu tür projeleri hayata geçirmek elbette zor."

Zelenski yine de Trump'ın Amerikan kamuoyunun öfkesiyle karşılaşabileceğini ima etti: "Siyasi olarak bu [ABD'de] kolay değil, çünkü herkes bazı insanların hayatta kalmak için savaşmak ve ölmek zorunda olduğunu, sizinse böyle bir saldırganlığı kullanan adamlarla iş yaptığınızı nasıl açıklayabilir diye soruyor."

Zelenski, Londra'da Financial Times ile konuşmasını, gün içinde Kral Charles, Birleşik Krallık Başbakanı Andy Burnham ve savunma yetkilileriyle görüşmesinin ardından yaptı. Perşembe günü Brüksel'de AB liderlerinin önüne çıkarak Rusya'ya karşı daha sert yaptırımlar ve Ukrayna'nın savaş çabalarını desteklemek için ayrılan AB fonlarının daha hızlı kullanılmasını talep edecek.

Zelenski, ABD olmadan savaşmanın çok zor olacağını, Avrupa'nın gerçekten birleşik olması halinde daha güçlü olacağını kabul etti. Önümüzdeki 12 ay içinde birçok Avrupa ülkesinde seçimler yapılacağını ve bunların Rusya'yı destekleyen partilere başarı getirerek Ukrayna için pek çok sorun yaratabileceğini ekledi.

Fransız aşırı sağcı lider Marine Le Pen'in Ukrayna'nın finansmanını durdurma vaadiyle ilgili soruya Zelenski, Fransa'nın kaybedecek çok şeyi olduğunu, çünkü Ukrayna'nın savaş alanında edindiği deneyimlerin Fransız savunma sanayisi için hayati olduğunu söyledi. "Bu iki taraf için de faydalı."

Trump'ın hafta sonu yaptığı istifa çağrısına dolaylı yanıt veren Zelenski, bunun Amerikalıların hoşuna gitmeyecek ve yalnızca Putin'e yardımcı olacak bir retorik olduğunu belirtti: "Benim için bu önemli değil. Önemli olan Putin'in baskı hissetmemesi. Baskı hissetmezse saldırır, çünkü bu ona büyük bir tatmin sağlıyor."

"Avrupa ile ABD veya Ukrayna ile ABD arasındaki uçurum, Putin'in kendi halkını birleştirmesine yardımcı olur. Bu ona başarıya ulaştığını hissettirir. Kaybetmediğine, kazandığına inanmasına yardımcı olur" dedi.

Zelenski, Putin'in gerçekte kazanmadığını da ekledi. İnsansız hava araçları gibi askeri teknolojideki üstünlük mücadelesinin dalgalar halinde ilerlediğini, bir ay Ukrayna'nın, ertesi ay Rusya'nın üstün olduğunu söyledi.

Ne yazık ki ABD'nin istihbarat paylaşımını durdurması ve Starlink hizmetini aksatmasının Ukrayna için tehlikeli olduğunu ekledi. "Bir çıkış yolu bulacağız, ancak ona yeni bir yaşam gücü ve savaşma iradesi vermemek daha iyi olurdu" dedi.