Von der Leyen Grönland'a giderek EL desteğini açıkladı

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Pazartesi günü Grönland'a giderek Avrupa Birliği'nin (AB) ABD Başkanı Donald Trump'ın baskısı altındaki adaya desteğini ifade etti. Von der Leyen, AB ile Grönland arasındaki ortaklığı güçlendireceklerini ve adaya yüz milyonlarca avro yatırım yapacaklarını söyledi.

200 milyon avroluk destek paketi

Avrupa Komisyonu Başkanı, önümüzdeki iki yıl içinde adaya 200 milyon avro destek sağlanacağını açıkladı. Bu fonla Grönland'ın iklim değişikliğiyle mücadelesi, internet bağlantılarının iyileştirilmesi, hidroelektrik santrallerinin geliştirilmesi, balıkçılık ve eğitim alanları desteklenecek.

AB, yeniden başkan seçilen Trump'ın güvenlik gerekçesiyle adayı ABD kontrolüne alma yönündeki ısrarlı açıklamalarının ardından Grönland'a daha fazla ilgi göstermeye başladı. Trump'ın tekrarlanan bu söylemleri, Grönland ve burayı yöneten Danimarka'nın yöneticilerinde egemenlik endişesi yarattı ve NATO müttefikleri arasında gerginliğe yol açtı.

Von der Leyen, "Grönland'ın geleceğine Grönland ve Danimarka halkı karar verir, başka kimse değil. Toprak bütünlüğü, egemenlik, sınırların dokunulmazlığı uluslararası hukukun temel ilkeleridir." dedi.

Ortak deklarasyon imzalandı

AB fonu ayrıca Grönland'daki konutların iyileştirilmesi, küçük işletmelerin desteklenmesi ve sürdürülebilir turizmin geliştirilmesi için de kullanılacak. Von der Leyen, 2028'den itibaren AB bütçesinden Grönland'a yapılan ödemeleri ikiye katlayarak yaklaşık 500 milyon avroya çıkarmak istediğini de belirtti.

Von der Leyen, Grönland Başbakanı Jens-Frederik Nielsen ve Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ile birlikte AB ve Grönland ortak deklarasyonunu imzaladıktan sonra "Grönland AB'ye güvenebilir" dedi. Grönland, NATO üyesi Danimarka'nın yarı özerk bir bölgesi.

Nielsen, özellikle adanın "tek başına üstesinden gelemeyeceği yeni zorluklarla" karşı karşıya olduğu bir dönemde AB'yi sadık ve güvenilir bir dost olarak nitelendirdi. Nielsen, "Bu zor zamanlarda desteğiniz sarsılmaz oldu. Yanımızda durdunuz ve durmaya devam ediyorsunuz. Bunu hissediyoruz ve çok minnettarız." ifadelerini kullandı.

ABD baskısı sürüyor

Trump yönetimi Danimarka üzerinde de güçlü baskı kuruyor. Frederiksen, "Baskı altındaydık. Bu çok açıktı ve Avrupalı ortaklarımızdan, ayrıca tüm dünyadan aldığımız büyük destek için çok minnettarız." dedi.

Danimarka ve yedi Avrupalı müttefiki, Ocak ayında adaya küçük bir askeri birlik göndermişti. Resmi olarak Kuzey Kutbu'nda güvenliği güçlendirmeyi amaçlayan askeri tatbikat olarak açıklanan bu hamle, aslında Grönland'ın egemenliğine destek gösterme amacı taşıyordu.

Trump buna karşılık olarak Danimarka, Finlandiya, Fransa, Almanya, Hollanda, Norveç, İsveç ve İngiltere'ye yeni gümrük tarifeleri uygulanacağı tehdidinde bulunmuştu. Bu ülkeler söz konusu adımı Atlantik ötesi ilişkileri zayıflatma girişimi olarak kınadı. Trump, NATO'nun Arktik bölgede güvenliği güçlendirme konusunda anlaşmasının ardından tehdidinden geri adım attı.

Von der Leyen'in ziyareti, 11 NATO ülkesinin Pazartesi günü Grönland'da yaklaşık 400 askerin katılımıyla başlattığı askeri tatbikatlara denk geldi. Tatbikatta Kanada, Danimarka ve Finlandiya'nın Arktik koşullarda eğitimli özel kuvvetleri yer alıyor. ABD askerleri Arctic Shield tatbikatına katılmıyor. Tatbikatlar 7-18 Eylül tarihleri arasında sürecek.