Tsahkna: Fairford olayında İran'ın rolü Estonya güvenliğini etkiliyor

Estonya Dışişleri Bakanı Margus Tsahkna, İngiltere'nin Gloucestershire'daki RAF Fairford askeri üssünde 27 Eylül'de yaşanan olayda İran'ın rolü olduğu yönündeki değerlendirmesinin Estonya'nın güvenliğini de etkilediğini belirtti. Tsahkna, Fairford'u ABD güçlerinin kullandığını hatırlatarak, NATO'nun kolektif savunmasının müttefik altyapısının çalışmasına ve kriz anında askerlerin Avrupa içinde hızlı hareket edebilmesine bağlı olduğunu vurguladı.

İngiltere, 27 Eylül'deki olayın arkasında İran'ın bulunduğunu açıklamıştı. Estonya, 28 ülkenin dışişleri bakanlarının olayı kınayan ortak açıklamasına katılıyor. Bakanlığın basın açıklamasına göre Tsahkna, "Estonya, diğer dışişleri bakanlarının ortak açıklamasına katılıyor; bu açıklamada İngiltere'nin değerlendirmesini kabul ediyor ve İran'ın şiddet eylemlerini ve diğer hibrit faaliyetlerini kınıyoruz" dedi.

Tsahkna, "Avrupa'nın güvenlik tehditleri yalnızca Rusya'nın faaliyetleriyle sınırlı değil. İngiltere'nin değerlendirmesine göre Fairford'da yaşananlar, İslam Devrimi Muhafızları Ordusu'nun İran sınırlarının ötesinde gizli ağlar üzerinden faaliyet gösterme konusundaki hazırlığını sürdürdüğünü gösteriyor. Bu da İran'ın düşmanca faaliyetlerinin yalnızca bir Orta Doğu sorunu değil, bir Avrupa güvenliği sorunu olarak ele alınması gerektiği anlamına geliyor" ifadelerini kullandı.

Olayın ayrıntıları ve gözaltılar

Polisin üç şüpheli araç ihbarı üzerine harekete geçtiği 27 Eylül sabahının erken saatlerinde, üs yakınında yaşları yirmili yaşlarda beş İngiliz vatandaşı gözaltına alındı. Şüpheliler kefaletle serbest bırakıldı. Çevredeki onlarca ev tahliye edildi. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, olayda "açık biçimde yabancı bir aktörün parmağı olduğunu" söylemişti.

1 Ekim'de 25 yaşındaki İran-İngiltere çifte vatandaşı altıncı bir kişi, 7 Ekim'de ise 22 yaşındaki İngiliz vatandaşı yedinci bir kişi gözaltına alındı. Şu ana kadar kimseye suçlama yöneltilmedi.

ABD, yaklaşık bir düzine olduğu düşünülen B-1 Lancer bombardıman uçaklarını Fairford'dan çekti. ABD Başkanı Donald Trump, karar gerekçesi olarak tehditleri gösterdi.

İngiltere, İran'ın büyükelçisini çağırdı, aralarında rejimin karşı casusluk operasyonlarının başındaki ismin de bulunduğu iki İranlıya yaptırım uyguladı ve İran'ın "ölümcül planlama, kundakçılık, sabotaj, siber saldırılar ve diğer hibrit faaliyetlerini" kınayan 28 ülkenin ortak açıklamasına katıldı. Başbakan Andy Burnham, parlamentoya olayın "neredeyse kesin olarak İran'ın İslam Devrimi Muhafızları tarafından yönlendirildiğini" söyledi. İran ise olaya karıştığı iddialarını reddediyor.

B-1 bombardıman uçakları son yıllarda Estonya hava sahasındaki uçuş gösterileri ve savunma işbirliği tatbikatlarına katılmak üzere RAF Fairford'dan da kalkmıştı.