Trump, Venezuela ile 65 milyar varillik dev petrol anlaşmasını duyurdu

ABD Başkanı Donald Trump, ülkesinin Venezuela ile önemli bir petrol anlaşması imzaladığını duyurdu. Trump, bu anlaşmayla ABD'nin Venezuela'nın yaklaşık 65 milyar varillik kanıtlanmış ham petrol rezervi üzerinde çoğunluk kontrolü elde edeceğini belirtti. Bu miktar, Venezuela'nın bilinen toplam rezervlerinin yaklaşık beşte birine tekabül ediyor.

Trump, Truth Social platformundan yaptığı açıklamada, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Savunma Bakanı Pete Hegseth'in Venezuela'nın geçici Devlet Başkanı Delcy Rodriguez ile yakın iş birliği içinde çalışarak bu anlaşmayı sağladığını ifade etti. Anlaşmanın ABD'li vergi mükelleflerine maliyetinin olmayacağını vurgulayan Trump, detay vermekten kaçındı.

Anlaşmanın kapsamı ve hedefleri

Bu açıklama, haftalardır süren ABD-Venezuela müzakerelerinin ardından geldi. Görüşmelerin, ABD'li şirketlere Venezuela'daki bazı petrol sahalarına uzun vadeli erişim sağlanması ve buradan çıkarılacak ham petrolün ABD'ye tedarik edilmesini kapsadığı belirtiliyor. Reuters'ın yorumuna göre Trump, bu anlaşmayla ABD'li şirketlerin Venezuela'nın yıpranmış enerji sektörünü canlandırabileceğini ve böylece ABD rafinerilerine daha fazla ham petrol akışı sağlanarak yakıt fiyatlarının düşürülebileceğini umuyor. Bu durum, yaklaşan ara seçimler öncesinde Trump ve Cumhuriyetçiler için önem taşıyor.

Venezuela hükümeti ise anlaşmayı memnuniyetle karşıladı ve ekonomiyi canlandıracağını, hükümet gelirlerini artıracağını söyledi. Ülke, dünyanın en büyük kanıtlanmış petrol rezervlerine sahip olmasına rağmen, yıllarca süren yetersiz yatırım, kötü yönetim ve yaptırımlar nedeniyle günlük üretimi yalnızca 1,25 milyon varil seviyesinde bulunuyor. Basında çıkan haberlere göre Venezuela'nın yetkilileri, gelecek hafta bazı şirketlere, özellikle ABD'li firmalara yeni petrol arama ve üretim hakları veren anlaşmaları imzalamaya hazırlanıyor.

Reuters'a konuşan kaynaklar, petrol sahalarının ABD'li üreticilere açık artırma yoluyla kiralanması modelinin değerlendirildiğini aktardı. Ancak böyle bir düzenlemenin Venezuela'da yasal ve anayasal anlaşmazlıklara yol açabileceği belirtiliyor. Anlaşmanın mali ve hukuki yapısı ise henüz netlik kazanmış değil.

ABD'nin beklentileri ve uzman görüşleri

Dışişleri Bakanı Rubio, anlaşmanın her iki ülke için de faydalı olduğunu savunarak, ABD'ye istikrarlı ve ucuz petrol sağlanacağını ve benzin fiyatlarını düşüreceğini söyledi. Rubio'ya göre anlaşma, Venezuela'ya yaklaşık 100 milyar dolarlık özel yatırım getirecek, binlerce iyi maaşlı iş imkânı yaratacak ve ülke ekonomisinin toparlanmasını destekleyecek.

Geçici Devlet Başkanı Rodriguez ise anlaşmanın 17 stratejik petrol sahasının geliştirilmesiyle üretimi önemli ölçüde artıracağını ve ülkeye 209 milyar dolar vergi geliri sağlayacağını ifade etti. Rodriguez, Ocak ayında ABD'nin özel operasyonuyla gözaltına alınarak New York'ta yargılanmak üzere götürülen Devlet Başkanı Nicolás Maduro'nun ardından geçici liderlik görevini üstlenmişti.

Uzmanlar ise anlaşmanın başarılı olabilmesi için daha fazla ayrıntının bilinmesi gerektiğini vurguluyor. Anlaşmanın ABD'de benzin fiyatlarını hemen düşürmesinin beklenmediğini, çünkü Venezuela'nın ağır ham petrolünün üretimi, taşınması ve rafine edilmesi için gereken altyapının geliştirilmesinin yıllar alabileceğini belirtiyorlar. Goldwyn Global Strategies Başkanı David Goldwyn, ABD hükümetinin petrol sahalarını işletmek için kiralama yapması konusunda emsali bulunmadığını ve bu durumun Venezuela'nın anayasası ve yasalarına aykırı olabileceğini söyledi. Ayrıca siyasi belirsizlik, elektrik şebekesinin yetersizliği ve ihracat kapasitesinin kısıtlı olması gibi sorunların yatırımları hâlâ engelleyebileceğini belirtti.