Tartu Üniversitesi: Enerji yoksulluğu ölçümü kişisel algıya takılıyor

Estonya'da enerji yoksulluğu kağıt üzerinde görece iyi bir tablo çizse de, tek tek göstergeler tam resmi yansıtmayabiliyor. Bu değerlendirme Tartu Üniversitesi'nde görevli bir araştırmacıya ait.

Enerji yoksulluğu genel olarak bir kişinin evinde rahat bir sıcaklığı koruyamaması durumunu ifade ediyor. Ancak bu kavram Estonya yasalarında ayrıca tanımlanmış değil. Ülkeler arasında karşılaştırma yapmak da zor; çünkü insanların "yeterince sıcak" algısı değişiyor.

Tartu Üniversitesi Johan Skytte Siyaset Araştırmaları Enstitüsü'nde proje yöneticisi olan Hanna Laius, konuya ilişkin şunları söyledi: "Evdeki bir odanın 21 santigrat derece olması yeterince sıcak anlamına gelir diyen Avrupa çapında bir ölçümüz yok. Sıcak olduğumuzu söyleyen tek bir sıcaklık değeri yok." Laius'a göre bir ülkede 21 derece tamamen yeterli kabul edilirken, bir başkasında 25 derece konforlu sayılabiliyor. Bu nedenle insanların kendi değerlendirmeleri, enerji yoksulluğunun istatistiklere nasıl yansıdığını da etkiliyor.

Hangi gruplar daha kırılgan?

Laius, Estonya'da emekliler, tek ebeveynli aileler ve kırsal bölgede yaşayanların daha kırılgan gruplar arasında yer aldığını belirtti. Kişinin gelirinin yanı sıra evinin durumu da büyük önem taşıyor. Sovyet döneminde inşa edilen birçok bina kötü yalıtıma sahip ve ısıtılması daha fazla enerji gerektiriyor.

Laius, "Pencerelerinizin çevresindeki boşluklardan rüzgar giriyorsa, ısıtmayı sonuna kadar açabilirsiniz; ama ev ısıyı hiç tutmuyorsa yeterince ısınamazsınız" dedi.

Tartu Üniversitesi'nin Enerji Yoksulluğu Bağlantısı (Energy Poverty Nexus) projesi şimdi Estonya'da bir enerji yoksulluğu gözlemevi kurmak için çalışıyor. Gözlemevinin çalışmalarına devlet kurumlarının yanı sıra üniversitelerin, enerji şirketlerinin ve Estonya Kooperatif Konut Birlikleri Birliği'nin de dahil edilmesi planlanıyor.

Gözlemevinin temel görevlerinden biri enerji yoksulluğu göstergelerini ve istatistiklerini izlemek, bunları diğer Avrupa ülkeleriyle daha karşılaştırılabilir hale getirmek olacak. Laius, "Bazı ülkelerde izleme çok iyi durumda, bazılarında ise tabiri caizse henüz emekleme aşamasında. Göstergelerin Avrupa çapında karşılaştırılabilir olması için çalışılması gerekiyor" diye konuştu.

Kalıcı çözüm konut verimliliği

Gözlemevinin hangi desteklerin ve diğer önlemlerin enerji yoksulluğunu gerçekten azalttığını değerlendirmeye yardımcı olması bekleniyor. Laius'a göre konutların enerji verimliliğini artırmak, insanlara enerji faturaları için geçici telafi sağlamaktan daha kalıcı bir çözüm sunuyor. Yani bir ev ısıyı ne kadar az kaybederse, enerji fiyatlarındaki dalgalanmalar hanenin geçimini o kadar az etkiliyor.