Sırbistan'da erken seçimler 25 Ekim'de yapılacak

Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić, çarşamba günü parlamentoyu feshederek 25 Ekim'de erken genel seçim yapılacağını açıkladı. Seçimlerin, planlanandan yaklaşık iki yıl önce yapılması, ülkedeki hükümet karşıtı protesto dalgasının ardından geldi.

Vučić, ulusa sesleniş konuşmasında “Parlamento seçimlerini 25 Ekim'de ilan ediyorum” dedi. Seçimlerin asıl tarihi Aralık 2027'ydi.

Protestoların arka planı

Ülkeyi sarsan protesto hareketi, Kasım 2024'te Novi Sad kentindeki tren istasyonunun çatısının çökmesi sonucu 16 kişinin hayatını kaybetmesiyle başladı. Facianın sorumlusu olarak yaygın biçimde köklü yolsuzluk gösterildi ve bu durum protestocuların öfkesini artırdı. Gösteriler, 2000 yılında Slobodan Milošević'in devrilmesinden bu yana ülkenin gördüğü en büyük halk katılımına sahne oldu.

Başlangıçta olayın şeffaf biçimde soruşturulması talebiyle başlayan eylemler, kısa sürede erken seçim talebine dönüştü. Vučić daha önce bu talebi defalarca kabul etmişti. Öğrencilerin öncülük ettiği üniversite işgalleriyle büyüyen hareket, Mayıs 2025'ten bu yana erken seçim talep ediyor ve kendi seçim listesini hazırlıyor.

Bu protestolar, 56 yaşındaki Vučić için şu ana kadarki en büyük siyasi meydan okuma niteliğinde. Vučić, on yılı aşkın süredir başbakan ya da cumhurbaşkanı olarak Sırp siyasetine damga vuruyor.

Vučić'ten dış müdahale suçlaması

Protestoların başından bu yana Vučić ve müttefikleri, öğrencileri yabancı finansmanlı bir devrim girişimi yapmakla suçluyor. Vučić, seçim kararını açıkladığı konuşmada da bu suçlamayı tekrarladı: “Yalnızca dış müdahale belirtileri değil, aynı zamanda yabancı ülkelerin kayda değer katılımını, huzursuzlukları, kaosu ve çatışmaları, en önemlisi de bölünmüş bir toplumu gördük.”

2017'de cumhurbaşkanı seçilen ve 2022'de beş yıllık bir dönem için yeniden seçilen Vuçić'in, seçimlerin resmen ilan edilmesinin ardından görevinden istifa edeceğini açıklaması dikkat çekti. Bu adım, Vučić'in yeniden başbakan olma amacı taşıdığını gösteriyor. Sağ popülist Sırbistan İlerleme Partisi, hafta sonu yaptığı toplantıda Vučić'in seçim listesine başına geçmesini ve başbakan adayı olmasını kararlaştırdı.