Rusya, Nestlé'nin Rusya'daki varlıklarını geçici yönetime aldı

Rusya, İsviçreli gıda devi Nestlé'nin ülkedeki varlıklarını geçici yönetim altına aldı. Nescafé kahvesi ve KitKat çikolatasıyla tanınan şirket, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in perşembe günü imzaladığı kararnameyle alınan karardan haberdar olduğunu ve durumu değerlendirdiğini açıkladı.

Nestlé yaptığı yazılı açıklamada, haklarını korumak ve faaliyetlerini sürdürmek için gereken her şeyi yapacağını, başta çalışanları olmak üzere tüm paydaşların çıkarlarını gözeteceğini belirtti. Şirket, hangi adımları değerlendirdiği konusunda ayrıntı vermek istemedi.

Haberin ardından Nestlé hisselerinin değeri düşmeye başladı.

Batılı şirketlere yönelik baskı artıyor

Rusya, 2022'de Ukrayna savaşının başlamasından bu yana yabancı mülkiyetindeki varlıklar üzerindeki denetimini kademeli olarak sıkılaştırdı. Putin'in 2023'te imzaladığı kararname, Moskova'ya 'dost olmayan' ülkelerden gelen varlıkları geçici yönetime alma yetkisi veriyor. Kremlin bu yetkiyi zorunlu satışlar, çıkış vergileri ve indirimler yoluyla para toplamak ve Kremlin'e sadık kişileri ödüllendirmek için de kullandı.

Perşembe günkü kararname Fransız perakende zinciri Auchan'ı da kapsıyor. Auchan'ın Rusya'daki varlıkları L.E.V. Management şirketinin geçici yönetimine devredildi. Auchan'ın Rusya'da 230 mağazası bulunuyor.

Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, bu kararlarda siyasetin de rol oynadığını söyledi. İsviçre ve Fransa'yı doğrudan adlandırmayan Peskov, bu ülkelerin Rusya karşıtı savaş faaliyetlerine aktif olarak katıldığını, bunlar arasında 'Kiev rejiminin Rusya'nın sivil ekonomik altyapısına yönelik saldırılarının' da bulunduğunu öne sürdü.

Nestlé'nin Rusya'daki faaliyetleri

Nestlé'nin Rusya'da kahve, evcil hayvan maması ve bebek maması üreten altı fabrikası var. Son kamuya açık verilere, yani 2021 rakamlarına göre şirketin Rusya'daki satış geliri yaklaşık 2 milyar İsviçre frangına (2,4 milyar dolar) ulaşıyordu ve şirket ülkede yaklaşık 7 bin kişiye iş imkânı sağlıyordu. Bu, Nestlé'nin toplam satışının yaklaşık yüzde ikisine denk geliyordu; ancak analistlere göre Rusya'daki faaliyetlerin daraltılmasının ardından bu pazarın payı azaldı.

Bank Vontobel analisti Jean-Philippe Bertschy'ye göre Nestlé satışlarının büyük bölümünü, daha az önemli ürünlerin ithalat ve ihracatını, reklamı ve yatırımları durdurdu. Bertschy, Rusya pazarının şu anda grubun toplam satışının yalnızca yaklaşık yüzde birini oluşturduğunu tahmin ediyor. Analist, 'Karar yatırımcı duyarlılığını olumsuz etkilese ve varlıkların değer kaybı ya da olumsuz koşullarda satılması olasılığını artırsa da Rusya'nın payının küçük olması nedeniyle mali etkisinin asgari düzeyde kalması bekleniyor' değerlendirmesini yaptı.

Rus gazetesi Kommersant daha önce KS Logistika adlı şirketin Putin'den Nestlé'nin varlıklarının geçici yönetime alınmasını istediğini yazmıştı. Önceki örneklerde geçici yönetim çoğu zaman devlet eliyle kamulaştırmaya dönüşmüş, ardından varlıklar Kremlin bağlantılı kişilere veya şirketlere verilmişti. Peskov ise şu an gündemde yalnızca geçici yönetimin olduğunu doğruladı.

Yaptırımlara uymak ya da Moskova'nın tepkisinden çekinmek nedeniyle başka birçok Batılı şirket Rusya'daki varlıklarını çoktan satmış veya yerel yönetime devretmişti. Nestlé ise Rusya'da kalma kararını, bir gıda üreticisi olarak hayati önem taşıyan ürünler sunduğu gerekçesiyle açıklıyordu.