Putin'e kritik altyapıda özel mülkiyete el koyma yetkisi

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ukrayna saldırılarına ve diğer tehditlere karşı yetersiz korunduğu düşünülen özel sektöre ait kritik altyapı tesislerini devlet kontrolüne alma yetkisi verdi. Pazartesi günü imzalanan kararname, yakıt, enerji, endüstriyel tesisler, iletişim ve ulaşım altyapısı ile ulusal güvenlik ve ekonomik istikrar için kritik öneme sahip ticari lojistik tesislerini kapsıyor.

Yeni yetki, tesis sahiplerinin yeterli koruma sağlayamaması veya saldırı sonrası hasarın onarımında geç kalması durumunda devletin fiziksel varlıklar, mali varlıklar ve hukuki haklar üzerinde kontrol kurmasına olanak tanıyor. Bu adım, Putin'in geçen hafta Ukrayna saldırılarında zarar gören çevrimiçi perakendecilere ait depolara yardım edilmesi emrinden bir hafta sonra geldi.

Ukrayna saldırıları e-ticaret devlerini vuruyor

Yaz başından bu yana Ukrayna, Rus petrol rafinerilerine ve artan şekilde büyük e-ticaret şirketleri Wildberries ve Ozon'a ait depolama ve lojistik merkezlerine saldırılarını yoğunlaştırdı. 18 Temmuz'dan bu yana Kiev, Rusya'nın en büyük çevrimiçi perakendecisi Wildberries'e ait en az 20 depoya saldırı düzenledi ve şirketin depolama kapasitesinin büyük bölümünü yok etti. Pazartesi günü Rusya'nın ikinci büyük çevrimiçi perakendecisi Ozon, güney Rusya'daki dört tesisinin Ukrayna saldırılarının hedefi olduğunu açıkladı.

Rus ekonomisini takip eden analist Raivo Vare'ye göre Putin'in kararının iki önemli sonucu var. Birincisi, bu sektörde faaliyet gösteren özel şirketler artık pazar ilkelerine göre faaliyet göstermeye devam edemeyecek; artık alamayacakları veya verilmeyen kredileri kullanamayacaklar ve teknik açıdan da yönetim sürdüremeyecekler. Vare, bu hamlenin zorunluluktan kaynaklandığını, zira şirketlerin sahiplik yapısında Kremlin ile çok yakın bağları olan ve yardıma ihtiyaç duyan kişilerin bulunduğunu belirtti. Örneğin Wildberries'in, Başkanlık İdaresi Genel Sekreteri Anton Vaino ve Dağıstanlı milyarder, Federasyon Konseyi üyesi Süleyman Kerimov ile bağlantısına dikkat çekti.

Analist: Yeniden kamulaştırma dalgası büyüyor

İkinci olarak Vare, durumun Kremlin'e devlet kontrolünü genişletmek için uygun bir fırsat sunduğunu söyledi. "Şöyle söyleyelim: Zor durumda kaldığınızda meseleleri basit, ucuz ve uygun şekilde çözebilirsiniz, çünkü Rusya'daki yeniden kamulaştırma kampanyası bir süredir devam ediyor ve şimdi kapsamı artmaya başlıyor. Önceden orta ölçekli şirketleri hedef alıyordu, şimdi ise tarım işletmeleri, madencilik şirketleri gibi büyük şirketler de sırada," dedi Vare. Bu genişlemenin arkasında çok özel çıkar gruplarının olduğunu ifade eden Vare, "Rusya yurtdışında geniş kısıtlamalarla karşı karşıya ve işletmeler artık uluslararası alanda genişleyemiyor veya orada para kazanamıyor, bu nedenle daha güçlü oyuncular varlıkları kendi lehlerine yurt içinde yeniden dağıtıyor ve bu aslında kısmen bu yeniden kamulaştırma ile gizleniyor" şeklinde konuştu.

Rusya Birinci Başbakan Yardımcısı Denis Manturov, bu tedbirin kamulaştırmaya doğru ilk adım olarak görülmemesi gerektiğini ve yaygın olarak uygulanmayacağını söyledi. Manturov, "Bu kamulaştırma veya mülkiyet değişikliği anlamına gelmiyor. Kararname, belirli güvenlik sorunlarını çözmek için devletin bir şirketin yönetimine katılmasına izin veriyor" dedi.