Putin, bütçe sıkıntısı ortamında maliye bakanına yeni yetkiler verdi

Rusya rejiminin lideri Vladimir Putin, pazartesi günü beklenmedik bir hükümet yeniden yapılanması sırasında Maliye Bakanı Anton Siluanov'u terfi ettirerek ona başbakan yardımcılığı görevini de verdi. Değişikliğin amacının, Rusya'nın bütçe açığı ve Ukrayna'da sürdürdüğü savaşın maliyetleri artarken makroekonomik istikrarı ve bütçe disiplinini korumak olduğu değerlendiriliyor.

Kremlin, 2011'den bu yana maliye bakanı olarak görev yapan kariyer bürokratı Siluanov'un artık başbakan yardımcısı görevlerini de yürüteceğini duyurdu. Onun yerine geçecek olan yardımcısı Irina Okladnikova ise hükümet kançılaryasının başına getirildi.

Değişiklik, Rusya'nın kamu maliyesinin Ukrayna'daki saldırı savaşının dört yılı aşkın süredir devam etmesi nedeniyle artan baskı altında olduğu bir dönemde yapıldı.

Savunma harcamaları ve bütçe açığı büyüyor

Parlamentoda görüşülen değiştirilmiş bütçe taslağı, 2027 için savunma harcamalarının başlangıçta planlanandan yaklaşık yüzde 27 daha fazla olmasını öngörüyor. Bu, askeri harcamaları 2022'de Ukrayna'ya yönelik işgalin başlamasından bu yana en yüksek seviyeye çıkaracak.

Hükümet ayrıca 2026 bütçe açığı tahminini ikiye katladı: gayri safi yurtiçi hasılanın (GSYİH) yüzde 1,6'sı yerine yüzde 3,2'si. Bütçe harcamaları 2026'da yüzde 13,2 artarak 48,6 trilyon rubleye (523 milyar euro) ulaşacak. Bu, GSYİH'nın yüzde 20,9'una denk geliyor.

Kremlin sözcüsü Dmitri Peskov, değişikliği gazetecilere açıklarken şunları söyledi: "Ekonomimizin şu anda hangi dönemden geçtiğini anlıyorsunuz. Makroekonomik istikrarı sağlamayı sürdürme ihtiyacı, maliye bakanlığının önemini daha da artırıyor. Buna bütçe disiplini de dahil."

Hükümet sözcüsü Boris Belyakov ise dış baskı arttıkça finansal istikrarı ve dengeli bütçeyi korumanın giderek daha önemli hale geldiğini belirtti.

Rusya, Kremlin için başlıca önceliklerden biri olmayı sürdüren artan askeri harcamaların üstesinden gelmek için gelecek yıl vergi artışları ve harcama kesintileri planlıyor. Analistlere göre Siluanov'un terfisi, hükümetin harcamaları daha sıkı kontrol altına almak istediğine işaret ediyor.

1990'larda maliye bakanlığı ve merkez bankasında üst düzey görevlerde bulunan ekonomist Sergei Aleksaşenko, "Şu anda temel sorun harcamalar üzerinde kontrol tesis etmek. En güçlü maliye bakanı bile ek yetkiler olmadan böyle bir görevin üstesinden gelmekte zorlanırdı" dedi.

Siluanov muhafazakar bir teknokrat olarak görülüyor

Siluanov kariyerinin tamamını maliye bakanlığında geçirdi. 2011'de bakan olarak, Putin'in 2000'lerin başındaki ekonomik reformlarının mimarlarından biri olan akıl hocası Aleksei Kudrin'in yerine geçti. Siluanov muhafazakar bir teknokrat olarak tanınıyor.

Yatırım şirketi T-Investments'in baş ekonomisti Sofya Donets, "Finans piyasaları Anton Siluanov'u istikrarlı ve ölçülü muhafazakar ekonomi politikası yaklaşımıyla tanıyor" dedi.

Siluanov'un uluslararası itibarı Ukrayna'daki savaş nedeniyle zarar gördü. Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) yönetim kurulunun birçok üyesi, 17 Ekim'de Bangkok'ta düzenlenen toplantıda Siluanov Rusça konuşmaya başlayınca salondan ayrıldı.

Hükümetteki yeniden yapılanma, eylülde yapılan sözde parlamento seçimlerinin ardından geldi. Rusya, yüksek faiz oranları, artan vergiler ve giderek büyüyen savaş maliyetleriyle baş etmeye çalışırken yeni ekonomik büyüme kaynakları arıyor.

Değişiklikler kapsamında Ulaştırma Bakanı Andrei Nikitin de başbakan yardımcılığına aday gösterildi. Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov ve Savunma Bakanı Andrei Belousov dahil diğer tüm önemli yetkililer görevlerinde kaldı.

Aleksaşenko'ya göre değişiklikler, Başbakan Mihail Mişustin'in konumunun zayıfladığına işaret ediyor. Yeniden yapılanma sırasında Mişustin önemli müttefiklerinden biri olan hükümet kançılaryası başkanı Dmitri Grigorenko'yu kaybetti.