Okul yollarına QR kodlu uyuşturucu ilanları yapıştırıldı

Estonya'da büyük şehirlerin sokaklarında okul yollarına yapıştırılan QR kodlu etiketler, uyuşturucu madde satan bir internet sitesine yönlendiriyor. Söz konusu site adeta gerçek bir e-ticaret platformu gibi tasarlanmış; ürün seçenekleri, miktara göre fiyatlar ve ödeme yöntemleri tek tıkla görülebiliyor. Sitede ayrıca diğer alıcıların ürünlere ve siteye verdiği değerlendirmeler de yer alıyor.

En endişe verici nokta ise bu etiketlerin çocukların okul yollarına, kolayca fark edilebilecek yerlere yapıştırılmış olması. Politsei- ja Piirivalveamet (Estonya Polis ve Sınır Muhafaza Kurumu) Güney Bölgesi Kriminal Dairesi Başkanı Rain Vosman, polisin bu konuda çok sayıda ihbar aldığını söyledi.

Vosman'a göre internet sitesi yeni değil; 2025 yılının sonunda kurulmuş. Ancak sitenin kim tarafından oluşturulduğunu tespit etmek güç.

Narkotik satış siteleri kapatılamıyor

Polis, uyuşturucu satan internet sitelerinin mümkün olduğunca hızlı kapatılması için ayrı bir ekiple çalışıyor. Vosman, bu sürecin zaman alıcı olduğunu ve polisin birkaç gün içinde narkotik sitelerini kapatamadığını belirtti. Bu tür siteleri fark eden herkesin durumu polise bildirmesi isteniyor.

Polis ayrıca QR kodlu etiketlerin direklerden sökülmesi çağrısı yapıyor. Vosman, polis ya da vatandaşlar tarafından sökülseler bile etiketlerin tekrar ortaya çıktığını söyledi. Polis, bu etiketleri direklere yapıştıran kişileri tespit etmeye çalışıyor.

Vosman, "QR kodlarının değiştiğini görüyoruz; muhtemelen birden fazla bastıran ya da dağıtan var" dedi. Tüm sistemin arkasında farklı QR kodlarını dağıttıran tek bir kişinin de olabileceğini ekledi.

Vosman, bir kodu bastıran ya da yapıştıran kişinin, kodun tam olarak hangi sayfaya götürdüğünü veya neyle bağlantılı olduğunu bilmeyebileceğini belirtti. "Farklı yapıştırıcılar basitçe belirli bir işi yapıyor olabilir; bunun için tutulmuş ve para alıyorlardır" diye açıkladı.

Uyuşturucu ticareti mesajlaşma uygulamalarına kaydı

Vosman, uyuşturucu satıcılarının QR kodlarını okul yakınlarına yapıştırmasının nedeninin reşit olmayanları hedef almaları olduğunu söyledi. "Gençlerin merakı ve esrar kullanım kültürü bugün öyle bir noktaya geldi ki denemek isteniyor" dedi. Vosman, reşit olmayanlar arasında uyuşturucu denemek isteyen meraklıların bulunabileceğini, ancak bu maddeleri tüketirken aslında vücutlarına ne aldıklarının farkında olmadıklarını ekledi.

Vosman, uyuşturucu ticaretinin büyük ölçüde mobil uygulamalara taşındığını açıkladı. Şu anda en yaygın olanı Telegram grupları. Bu gruplara ilişkin bilgilere QR kodları üzerinden ulaşılabiliyor. Gruplarda maddeler sunuluyor; satın alındığında banka havalesi veya kripto para ile ödeme yapılabiliyor. Ardından alıcıya uyuşturucu paketini alabileceği GPS koordinatları veriliyor.

QR kodları aracılığıyla belirli miktarda uyuşturucu maddeyi teslim alan kişiler de işe alınıyor. Bu kişilerin görevi, örneğin bir parkta iyi saklanma yerleri bulmak, maddeleri bırakmak ve koordinatları kaydetmek. Koordinatları işverene ilettiklerinde karşılığında para alıyorlar. Yaygın ücret, koordinat başına beş ila yedi avro.

Bu işle uğraşan reşit olmayanlar çoğu zaman uyuşturucu ticaretinde aslında bir halka olduklarını fark etmiyor. Başkalarının uyuşturucuya ulaşmasını sağlarken sadece para kazandıklarını düşünüyorlar.

Polis bu kişileri yakaladığında, uyuşturucu maddenin yasa dışı ticareti suçundan aynı şekilde sorumlu tutuluyorlar. Vosman, "Bunlar hapis cezasıyla da sonuçlanabilecek çok ağır maddeler" dedi. Ayrıca polis, elde edilen tüm gelire el koyuyor.