Martin Veinmann: Gerçekler, inandırıcı olduğunda anlam kazanır

Oyuncu, sahne konuşması eğitmeni ve iletişim koçu Martin Veinmann, deneyimlerini “Ära esine, räägi minuga” (Sahneye çıkma, benimle konuş) adlı kitabında topladı. Klassikaraadio’ya verdiği röportajda, bir konuşmada gerçeğin varlığının yeterli olmadığını, aynı zamanda inandırıcı bir şekilde sunulması gerektiğini vurguladı.

Veinmann, eğitmen olarak kitapta ele aldığı konuların uzun süredir gündeminde olduğunu belirtti: “Bu eğitimleri yaklaşık altı yüz ila yedi yüz kez verdim. Bu programı görselleştirmeyi düşündüm. Elbette yeni şeyler de eklendi, ancak temel, onlarca yıldır konuşma eğitimiyle birlikte taşıdığım şeylerdir.”

Sahne Konuşmasının Temelleri

Veinmann’ı sahne konuşması derslerini ilk kez vermesi için davet eden kişi Ingo Normet oldu. Veinmann, “İki üç gün içinde kimin bu işi yapacağına karar vermesi gerekiyordu. Ben de planlarımı düşündüm ve kabul ettim. Her şey böyle başladı. İlkeler zamanla şekillendi. Bu konuda ne pedagojik ne de konuşma eğitimi açısından özel bir eğitimim yoktu; yalnızca sahne sanatları okulunda edindiklerimle yetindim. Deneyimlerime dayanan bilişsel bir bilgelikti bu. Zamanla bu konuya alıştım ve tiyatronun bir vaha olmadığını, konuşma kurallarının sadece orada geçerli olmadığını fark ettim.”

Bu ilkeleri günlük yaşamla, diğer mesleklerle ve sunumlarla ilişkilendiren Veinmann, “Hepimizin aynı gemide olduğunu anladım. Senden bilgi isteniyorsa, onu paylaşmalısın. İster oyuncu ister cumhurbaşkanı ol, hepimiz eşit şartlarda buluşuruz” dedi.

Veinmann, temel ilkeleri Panso’dan öğrendiğini söylüyor: “İlki ‘duymuyorum’, ikincisi ‘inanmıyorum’. Bu iki temel varsayımdan yola çıkarak şu sonuca ulaştım: Sadece gerçek yeterli değildir. Gerçeğe sahip olman harika, ama aynı zamanda inandırıcı olmalıdır. Gerçeğin son değeri inandırıcılıktır. Hamlet’i tiyatroda yalnızca dahiyane bir fikir için izlemeyiz; bu fikir ne kadar dahi olsa da inandırıcı olmalıdır. Aynı şekilde sıradan bir orta kademe yönetici ya da üst düzey bir lider ne derse desin, ona inanmalıyız. Aksi takdirde gerçeğin bir kıymeti yoktur.”

Konuşma ve Sunum Arasındaki Fark

Kitabın başlığı olan “Sahneye çıkma, benimle konuş” ifadesindeki iki kavramı değerlendiren Veinmann, “İnsanlar bunların iki ayrı şey olduğunu düşünüyor. Oysa ben, ikisinin tek olduğu görüşündeyim. ‘Sunum’, adlandırsak da, konuşmanın özel bir durumudur. Özel bir durum olduğu için yine de konuşmadır ve konuşmanın kurallarına uymalıdır.” diye konuştu.

Veinmann, konuşmanın kurallardan muaf olarak algılanabileceğini ancak bunun sonuçlardan muaf olmak anlamına gelmediğini belirtti: “İstediğimiz gibi konuşabiliriz, ama asıl mesele, umduğumuz sonuçların bu şekilde gerçekleşip gerçekleşmeyeceğidir.”

Radyo sesinin dinleyiciyi görmeye zorladığına da dikkat çeken Veinmann, “Görselleştirmeyi sağlayan şey hayal gücüdür. Kelimeler, cümle yapısı veya tonlama aracılığıyla bir imge oluşur. İmge oluşmazsa, çoğu zaman konunun ne olduğunu anlamayız. Hayal gücü sayesinde anlarız.” ifadelerini kullandı.