Litvanya'ya 25 Belaruslu siyasi mahkum getirilecek

Belarus muhalefet lideri Svyatlana Tsihanouskaya'nın danışmanı Dzianis Kuçinski, BNS ajansına yaptığı açıklamada, Belarus'un serbest bırakacağı 25 siyasi mahkumun Çarşamba günü Litvanya'ya getirileceğini doğruladı. Serbest bırakılacaklar arasında Belaruslu bağımsız medya temsilcileri ve diğer sivil toplum aktivistleri yer alıyor.

Serbest bırakma konusunda anlaşma, ABD Başkanı Donald Trump'ın Belarus özel temsilcisi John Coale'un şu anda süren Minsk ziyareti sırasında sağlandı. Coale, Minsk'teki başkanlık sarayında Belarus lideri Aleksandr Lukaşenko'nun ofisi tarafından yayınlanan videoda, "İyi niyet göstergesi olarak Belarus 25 kişiyi serbest bırakıyor" dedi.

Coale, "Karşılığında ABD iki şirkete yönelik yaptırımları kaldırıyor" diye ekledi. Belarus, söz konusu şirketleri boya üreticisi Lakokraska ve ormancılık konglomerası Bellesbumprom olarak açıkladı. Coale ayrıca daha ileri görüşmelerin ardından ek kişilerin serbest bırakılmasının ve yaptırımların daha da hafifletilmesinin beklendiğini ifade etti.

Batı ile yaptırım mücadelesi ve Minsk ile yeni diyalog

Batı ülkeleri, 2020 başkanlık seçimlerine eşlik eden baskılar nedeniyle Belarus üzerindeki yaptırım baskısını artırmış, Minsk'in Moskova'ya kendi toprakları üzerinden Ukrayna'ya girme izni vermesinin ardından 2022'de ek yaptırım kararları almıştı. Washington ise Minsk ile diyaloğu yeniden başlatmış ve bazı yaptırımları yumuşatmış durumda. Trump'ın Beyaz Saray'a dönüşünden bu yana Coale'un ziyaretleri birkaç mahkumun serbest bırakılmasını sağladı.

Bağımsız insan hakları örgütü Viasna'nın verilerine göre ülkede şu anda 912 siyasi mahkum bulunuyor. Bu kişiler arasında protestoları destekleyen sıradan vatandaşların yanı sıra gazeteciler, sendika temsilcileri ve siyasi muhalefete bağlı isimler yer alıyor. İnsan hakları savunucuları ve aktivistler, rejimin bazı kişileri serbest bırakırken aynı zamanda başkalarını tutuklayıp hapsetmeye devam ettiği uyarısında bulunuyor.

Coale, Belarus'a gitmeden önce bu hafta Litvanya'yı ziyaret ederek Dışişleri Bakanı Kęstutis Budrys ile görüşmüştü. ABD özel temsilcisi geçen yıl baharda Minsk'i ziyaret etmiş ve kısa süre sonra Litvanya'yı Belarus gübre transitinin yeniden başlatılması ve Minsk ile üst düzey bir toplantı yapılması konusunda çağrıda bulunmuştu. Belarus rejiminin son büyük çaplı siyasi mahkum serbest bırakma girişimi mart ayında gerçekleşmişti.