Lauri Laats: Azınlık hükümeti yönetemez, erken seçim şart

Estonya siyaseti kritik bir noktada. Ülkenin gündeminde artık hükümetin belirli kararları tartışılmıyor; asıl mesele, azınlık hükümetinin devleti yönetip yönetemeyeceği. Eski Riigikogu Başkanı Lauri Laats'a göre cevap açık: Bu hükümet yönetemez.

Azınlık hükümetinin kırılganlığı

Reform Partisi önderliğindeki azınlık hükümeti, parlamentoda çoğunluğa sahip değil. Oysa önümüzdeki yılın devlet bütçesinin hazırlanması ve ekonomik reformlar gibi ertelenemez kararlar alınması gerekiyor. Azınlık hükümeti ancak muhalefetle iş birliği yaparsa işleyebilir. Ancak Reform Partisi bugüne kadar uzlaşma yerine kararları dayatmayı tercih etti. Şimdi her önemli karar için Riigikogu'da oy aramak zorunda kalacak. Bu da pazarlık sürecini beraberinde getiriyor: Her milletvekili kendi bölgesine veya çıkar grubuna ayrıcalık koparmaya çalışacak. En çok güç, bağımsız milletvekillerinde olacak. Sosyal Demokratların yine kilit rol oynaması bekleniyor. Ancak devlet bütçesi, oy karşılığında ayrıcalık satılan bir açık artırmaya dönüşmemeli.

Mali tablo kötüleşiyor

Asıl büyük sorun, kamu maliyesindeki bozulma. Maliye Bakanlığı'nın tahminine göre bu yıl genel hükümet açığı GSYİH'nın yüzde 4'ünü aşacak; kamu borcu hızla artacak. Bütçe Konseyi de mali sürdürülemezlik uyarısı yaptı. Borçlanma yatırım veya krizle mücadele için yapılıyorsa sorun değil; ancak devlet sürekli borçla yaşamaya başlarsa, faiz giderleri artar ve eğitim, sağlık, yol yatırımları ile ekonominin gelişimi için ayrılan kaynaklar daralır.

Erken seçim çağrısı

Hükümet ekonomik büyüme vaat etse de, vatandaşlar yıllardır süren fiyat artışları, vergi zamları ve artan yaşam maliyeti nedeniyle güvensizlik içinde. İnsanlar harcamak, yatırım yapmak ve plan yapmak yerine temkinli davranıyor. Siyasi belirsizlik ekonomik belirsizliğe dönüşüyor. Mart ayında yapılacak seçimleri beklemek yerine erken seçim yapılması gerektiğini savunan Laats, partilerin mevcut anketlere göre değil, ülkenin geleceğine göre hareket etmesi gerektiğini belirtiyor. Erken seçim, vatandaşlara ülkeyi çıkmazdan çıkaracak hükümeti seçme hakkını geri verecektir.