İsrail Bakanı Gazzelilerin tahliyesi planını tanıttı

İsrail Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben Gvir, Gazze'deki Filistinlilerin büyük bölümünün bölgeden çıkarılmasını öngören bir plan tanıttı. The Times of Israel'in aktardığına göre, aşırı sağcı bakan planı, koalisyonun 27 Ekim'de yapılacak seçimlerde iktidarı koruması halinde uygulamayı hedefliyor.

Ben Gvir, 'Barış yanılsamaları yerine gerçek göç adımlarına ihtiyacımız var' dedi ve 'Tünel kazmak yerine artık bavul toplama zamanı' ifadelerini kullandı. Plana 'Ayrılık 710' adını veren Ben Gvir, bu adın hem 2005'teki Gazze'den çekilmeye hem de 7 Ekim 2023'teki Hamas saldırısına atıfta bulunduğunu belirtti.

Planın ayrıntıları

Plana göre, ilk yıl 250 bin, üç yıl içinde 1,11 milyon ve yedi yıl içinde 1,86 milyon Gazzelinin bölgeden çıkarılması öngörülüyor. Gazze'nin toplam nüfusu 2,3 milyon olarak biliniyor. Göçü koordine etmek için ayrı bir bakanlık kurulmasını içeren plan, göç edenlere seyahat, ilk konut, mesleki eğitim ve 24 ay boyunca iş desteği sağlayacak bir paket sunuyor. Ayrıca göçmenleri kabul eden ülkelere, kabul edilen kişi başına mali destek verilmesi planlanıyor.

Ben Gvir'in partisi Otzma Yehudit, hedef ülkeler arasında Türkiye, Etiyopya, Kongo ve bazı Arap ülkelerinin değerlendirildiğini açıkladı. Projenin başlatılması için İsrail'in 10 milyar şekel (yaklaşık 3 milyar dolar) tutarında bir ilk yatırım yapması, uluslararası katkılarla bu rakamın 50 milyar şekele (yaklaşık 15 milyar dolar) ulaşması öngörülüyor.

Siyasi bağlam ve tepkiler

Ben Gvir, kendisinin başlangıçta aşırılıkçı olarak görüldüğünü ancak ABD Başkanı Donald Trump'ın göçü teşvik etmenin Gazze sorununa çözüm olabileceğini açıkça söylemesiyle durumun değiştiğini savundu. Bir gün önce Savunma Bakanı Israel Katz da kitlesel göç planlarının hâlâ gündemde olduğunu doğrulamıştı. Katz, bu planların geçici olarak Trump tarafından dondurulduğunu ancak sürekli tartışıldığını söyledi. Trump, Şubat 2025'teki önerisinden, Mısır ve Filistinlilerin yoğun tepkisi üzerine hedef ülkeler bulunamayınca vazgeçmişti.

Ben Gvir, planı tanıtırken, daha önce Filistinlilerin zorla yerinden edilmesini savunan ve öldürülen aşırı sağcı Bakan Rehavam Ze'evi'nin görüşlerinin dikkate alınmadığından yakındı. Plan, uluslararası alanda büyük bir tepkiyle karşılanacağı gerekçesiyle gerçekçi bulunmuyor.

Öte yandan, 2023'teki Hamas saldırısından bu yana Gazze'deki Filistinlilerin büyük çoğunluğu yerinden edildi. Hamas kontrolündeki sağlık bakanlığına göre, İsrail saldırılarında 73 binden fazla kişi öldü; bunlardan 1330'u 2025'teki ateşkesin ardından gerçekleşen saldırılarda yaşamını yitirdi. İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) bu sayıların genel olarak doğru olduğunu kabul ederken, her öldürülen militan için iki ila üç sivilin öldüğünü tahmin ediyor.

BM'nin Gazze özel temsilcisi Nikolay Mladenov, İsrail'in Gazze'ye yardım malzemesi tedarikine yönelik kısıtlamalarını eleştirdi ve İsrail'in silahsızlanma planı kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmediğini söyledi. Mladenov, İsrail'in askerlerini geri çekmeyi reddettiğini, bunun da süreci tıkadığını belirtti.