Estonyalı yönetmen Mari-Liis Lill: Fotoğrafların önünde gözyaşlarımı tutamadım

Estonyalı tiyatro yönetmeni Mari-Liis Lill, Tallinn'deki Juhan Kuusi belgesel fotoğrafçılık merkezinde Fransız fotoğrafçı Jean-Louis Courtinat'nın "See puudutab meid kõiki" (Bu hepimizi ilgilendiriyor) adlı sergisini gezerken duygusal anlar yaşadı. Lill, sergiyi ziyaret ettiğinde bunun kendisini bu kadar etkileyeceğini beklemediğini söyledi.

Estonya kamu yayıncısı ERR'in "Ringvaade" programına konuşan Lill, "Fotoğraflarda çok zor durumdaki insanlar var, ama bunlar büyük bir kalp ve empati duygusuyla çekilmiş" dedi. Sanat sergilerinde uzun süredir böyle bir deneyim yaşamadığını belirten yönetmen, "Bir fotoğrafın, bir başka fotoğrafın önünde durdum ve gözyaşlarım aktı. O fotoğrafın önünden gitmek istemiyordum" diye konuştu. Lill bu deneyimi "arındırıcı" olarak tanımladı.

"Hepimiz aynı dünyada yaşıyoruz"

Lill'e göre serginin başlığı tam da bu duyguyu yansıtıyor. "Evsiz olmamak, sokakta yaşamamak, çocuklarımın sağlıklı olması, kanserle mücadele etmemeleri büyük bir armağan. Ama o insanların bir yerde var olması, benim onların dışında durduğum anlamına gelmiyor. Hepimiz aynı dünyada yaşıyoruz" ifadelerini kullandı.

Belgeselci kimliğiyle de konuşan Lill, söz konusu insanları görünür kılmanın, onlara alan açmanın ve saklamamanın önemine dikkat çekti. Sergi salonlarının bu amaçla kullanılması gerektiğini vurguladı.

Courtinat'nın fotoğraflarından bazıları Fransa'daki bir hastanenin çocuk onkoloji servisinde çekildi. Lill, fotoğrafçının çalışma yöntemini şöyle anlattı: "Önce o insanlarla birlikte yaşıyor, birkaç ay hiç fotoğraf çekmiyor. Anne-babalar arasındaki anlar çok mahrem oluyor, onları çekmiyor. Karelerde çocuklar ve sağlık çalışanları var. Aylarca orada kaldıktan sonra insanların o fotoğrafı ona armağan etmek istediğini hissediyor ve ancak o zaman çekiyor."

Lill, hassas durumdaki insanlara yaklaşırken kalbin açık olması ve korkulmaması gerektiğini de sözlerine ekledi. "Kendin korkmazsan ve kalbin açıksa, seni kabul ediyorlar. Bu, toplumun kıyısındaki yetişkinlerle görüşmeler yaparken edindiğim deneyim" dedi. Fotoğrafçının tüm karelerinde, görüntülerin arka planını açıklayan metinler de yer alıyor. Lill, tüm bu zorluklara rağmen Courtinat'nın fotoğraflarının umut dolu olduğunu belirtti.

Röportajı Grete Lõbu yaptı; program ERR'in "Ringvaade" adlı haber bülteninde yayımlandı.