Estonya'da matematik kaygısı gençleri dersten uzaklaştırıyor

Estonya'da perşembe günü saat 10.00'da ülke çapında üçüncü e-rehkendus (çevrimiçi matematik yarışması) başlıyor ve gün boyunca katılım mümkün. Bu yılki etkinliğin odak noktalarından biri matematik kaygısı. Uzmanlar, birçok gencin matematikte zorlanmasının sadece ders içeriğinden değil, derse eşlik eden kaygıdan da kaynaklandığını vurguluyor.

Matematik kaygısı, öğrenme, problem çözme veya matematik gerektiren günlük durumlarda ortaya çıkan gerilim, korku ve rahatsızlık duygusu olarak tanımlanıyor.

Kaygının kaynağı olumsuz deneyimler

Estonyalı bilim insanlarının araştırmaları, yüksek matematik kaygısı yaşayan gençlerin matematikte daha düşük başarı gösterdiğini ortaya koyuyor. Okul psikoloğu Triinu Kilp-Kabel'e göre bu kaygı ciddi bir sorun ve genellikle ikinci ile üçüncü okul kademelerinde (yaklaşık 4-9. sınıflar) ortaya çıkıyor. Kaygının ana nedeni ise dersle yaşanan olumsuz deneyimler.

Kilp-Kabel, birinin matematiğin zor olduğunu ve herkesin öğrenemeyeceğini söylemesinin ya da gencin derslerde başarısız olmasının kaygıyı tetikleyebileceğini belirtiyor. Kendi ilkokul yıllarından örnek veren psikolog, birkaç hafta hasta kaldığı dönemde zor bir matematik konusunun işlendiğini ve hayatında ilk kez bir dersten kötü sonuç aldığını anlatıyor. Bu tür deneyimlerin çocuk üzerinde güçlü ve korkutucu bir etki bırakabileceğini, ancak öğretmenlerin desteğiyle bunun üstesinden gelinebileceğini söylüyor.

Jaan Poska Gümnaasiumu (lise) matematik öğretmeni Getriin Aaviste ise öğretmenler ve velilerin bazen bir çocuk iyi notlar alsa bile olumsuz duygular yaşayabileceğini unuttuğunu ifade ediyor. Aaviste, matematik yeterliliğinin gencin kariyer ve üniversite seçimleriyle bağlantılı olduğunu vurguluyor. Matematik kaygısı yaşayan gençlerin kaçınma davranışı geliştirdiğini ve bu nedenle üniversitede belirli alanları seçmediğini belirtiyor. Bunun ileride sosyoekonomik sonuçlar doğurabileceğini de ekliyor.

Gerçek hayatla bağ kopuyor

Estonya Mühendisler Birliği Başkanı Cathy-Liis Põlluveer, matematik öğretiminde içeriğin gerçek hayattaki problemlerden biraz fazla uzaklaştığını düşünüyor. Bir gencin matematik formüllerinin gelecekte örneğin yapay zeka yanıtlarını analiz etmesine nasıl yardımcı olacağını anlamakta giderek zorlandığını belirtiyor. Eğitim sistemi ve öğretim yöntemlerindeki değişimlerin doğal olarak yavaş olduğunu, ancak dünyanın hızla değiştiğini söylüyor. Bu kopukluğun matematiği çocuk ve gençler için yabancılaştırdığını ifade ediyor.

Põlluveer, gençlerin matematiğin her yaşam alanında nasıl fayda sağladığını anlamadığını da sorun olarak görüyor. Gençlerden sık sık matematiğe hayatlarında ihtiyaç duymadıklarını, çünkü fen veya teknik alanlara yönelmeyi planlamadıklarını duyduğunu aktarıyor. Bunun yanlış bir anlayış olduğunu, matematik bilimler, mühendislik kadar sanat ve beşeri bilimlerde de gerekli olduğunu vurguluyor. Matematiğin mantıksal düşünme ve problem çözme becerisi kazandırdığını belirtiyor. Toplum olarak matematiğe ihtiyaç olmadığına karar verilmesi durumunda, aslında problem çözmek ve mantıklı düşünmek istenmediğine karar verilmiş olacağını söylüyor.