Estonya'da depozitolu ambalaj iadesi 10 sentte sabit kaldı

Estonya'da depozitolu içecek ambalajlarının iadesi aktif şekilde sürüyor. Depozito otomatına her şişe için 10 sent geri ödeme yapılıyor; bu tutar 2015'ten bu yana değişmedi ve enflasyon karşısında yıllar içinde gerçek değerini yitirdi. Buna rağmen ambalaj iadeleri yüksek seviyede kalıyor. Bu nedenle Estonya İklim Bakanlığı (Kliimaministeerium) depozito bedelini artırmayı gündemine almadı.

Depozitolu ambalaj toplama sistemini işleten Eesti Pandipakend OÜ, geçen yıl toplam 355 milyondan fazla tek kullanımlık ambalaj topladı. Bu rakam 2024'e göre yüzde 1 artış anlamına geliyor. Cam ambalajda iade oranı yüzde 86, metal ambalajda yüzde 91, plastik ambalajda ise yüzde 88 oldu.

Depozito en son 2015'te değişti

İçecek ambalajlarında depozito bedeli en son 2015'te güncellendi. O dönemde farklı ambalaj türleri için geçerli tutarlar 10 sentte eşitlendi; öncesinde plastik şişe için 5 sent, cam şişe için 10 sent geri ödeme yapılıyordu. O tarihten bu yana standart içecek ambalajı depozitosu 10 sent olarak kaldı; ancak aynı dönemde genel fiyat artışı belirgin oldu.

İklim Bakanlığı ambalaj dairesi yöneticisi Dagny Repp, ERR'e yaptığı açıklamada depozitonun artırılmasının değerlendirilmediğini söyledi. Repp, içecek ambalajlarının iade oranının yüksek kaldığını ve belirgin bir düşüş eğilimi görülmediğini belirtti.

Repp, "Depozitonun değiştirilmesi ihtiyacı, ancak iade oranı açık biçimde düşmeye başlarsa değerlendirilmelidir" dedi.

Depozito otomatına ulaşmayan ambalajların bir kısmı karma evsel atık ya da ambalaj atığı içine karışıyor, bir kısmı hasar görüyor ve otomat tarafından tanınmıyor. Repp'e göre bir kısmı da Estonya dışına çıkabiliyor.

Repp, bazı ambalajların istatistiklere gecikmeli olarak girdiğini de ekledi: Bir ürün bir yıl satın alınıp ambalajı daha sonra iade edilebiliyor.

Şirketin cirosu 55,5 milyon euro oldu

Depozitolu içecek ambalajlarının toplanmasını düzenleyen Eesti Pandipakend'in geçen yılki cirosu 55,5 milyon euro oldu ve yıllık bazda yaklaşık yüzde 1 arttı. Satış gelirinin büyük bölümünü piyasaya sürülen ambalajlar için alınan depozito oluşturuyor. Bunu ambalaj atıklarının satışından elde edilen gelir ve ambalaj üreticilerinin ödediği işleme ücreti izliyor.

Eesti Pandipakend'in net kârı 2,145 milyon euro olarak kaydedildi.