Estonya, Kiisa gaz santralini satmaktan vazgeçip kiraya veriyor

Estonya devleti, kamuya ait Kiisa gaz elektrik santralini satma planından vazgeçti. Santral, özel bir şirkete kiralanacak. Planın ilk adımı olarak mayıs ayında Kiisa santralinin frekans rezerv piyasasındaki kapasitesi 100 megavat azaltılacak. Bu değişiklik, tüketiciler için küçük bir elektrik zamı anlamına geliyor.

Ülkenin elektrik iletim sistemi işletmecisi Elering'e ait Kiisa santralinin 250 megavatlık kapasitesinin bir bölümü şu anda sürekli rezervde tutuluyor. Yeni plana göre, kapasite azaltımının ardından santralin frekans rezerv piyasasındaki payı 125 megavat olarak kalacak.

Tüketici faturalarına küçük yansıma

Elering Yönetim Kurulu Başkanı Kalle Kilk, şirketin planının Kiisa santralinin rezerv piyasasındaki hacmini yaklaşık yarıya indirmek olduğunu söyledi. Kilk'e göre boşalan bu hacmi diğer piyasa katılımcıları devralacak.

Estonya frekans rezervlerini kendi bünyesinde tutmak zorunda ve bunun maliyetini tüketiciler ile üreticiler karşılıyor. Mayıs ayında ortalama bir ev tüketicisinin aylık faturasına dengeleme ücreti olarak beş sent eklenecek. Değişiklik, Estonian Cell için ise yılda 100 bin euro ek maliyet getirecek.

Rezerv piyasasına yeni sağlayıcıların girmesiyle devlet, bu piyasadan kademeli olarak çekilmeyi planlıyor. Enerji Bakanı Erkki Keldo, gelecek yılın mayıs ayından itibaren Elering'in piyasadaki payının 100 megavat daha azaltılacağını belirtti. Keldo, uzun vadeli planın Kiisa acil durum santralini özel piyasada işletilmek üzere devretmeye hazırlamak olduğunu kaydetti. Bakan, bu sayede santralin gün öncesi elektrik piyasasına da katılabileceğini ve uzun vadede fiyat zirvelerini aşağı çekebileceğini ifade etti. Keldo'ya göre bu, Estonya'da elektriğin bir miktar daha uygun fiyatlı olması anlamına gelecek.

Kiralama sözleşmesi hazırlığı

Elering, Kiisa santralinin kiralanması için hazırlıkları gelecek yılın sonuna kadar tamamlamayı hedefliyor. Keldo, başlangıçta santralin tamamen satılmasının düşünüldüğünü, kiralamayla birlikte tesisin arz güvenliğini sağlamaya devam edeceğini söyledi. Bakan, kiralama sayesinde santralin gün öncesi piyasaya neredeyse bir yıl daha erken girebileceğini de ekledi.

Evecon şirketinin yöneticisi Karl-Joonatan Kvell ise frekans rezervinin piyasaya bırakılmasının ileri bir tarihe ertelendiğini belirtti. Kvell, hükümetin 2025 yılında santralin 2028 sonuna kadar satılmasına ilişkin ilke kararı aldığını hatırlattı. Şimdi ise kira sözleşmesinin hazırlanması kararı bulunduğunu söyleyen Kvell, sürecin gelecek yıla ertelendiğini ifade etti.

Evecon'un Kiisa santralinin yakınında büyük bir batarya parkı bulunuyor. Bu nedenle şirket santrali kiralamakla ilgilenebilir. Kvell, şirketin bugün daha geniş bir perspektiften baktığını ve gaz elektrik santralleri geliştirdiğini söyledi. Koşulların uygun olması ve böyle bir karar alınması halinde kiralamayı değerlendireceklerini belirtti.