Estonya gençlik sineması yeni filmi Morten ile tartışılıyor

Estonya kamu yayıncısı ERR Uudised'in kültür kanalında yayınlanan bir eleştiri yazısı, Estonya gençlik sinemasının geldiği noktayı ve yönetmen Ivan Pavljutškov'un ilk uzun metraj filmi "Morten"i mercek altına aldı.

10 Ocak'ta vizyona giren filmin yönetmeni Ivan Pavljutškov, senaristi Reeli Reinaus, görüntü yönetmeni Ants Tammik, müzikleri Titas Petrikis, yapımcıları Anneli Ahven ve Živilė Gallego. Başrollerde Tõru Kannimäe, Helena Maria Reisner, Andres Mähar, Emili Rohumaa ve Külli Teetamm yer alıyor.

Küçük sinema kültüründe her başarı hem zafer hem risk

Yazı, küçük bir film kültürüne sahip Estonya'da her başarının aynı zamanda büyüyen beklentilerin tutsağı olma riskini taşıdığını belirtiyor. Estonya gençlik filmlerinin dönüm noktaları olarak 2007'de Ilmar Raag'ın "Klass" ve 2014'te Mihkel Ulk'un "Nullpunkt" filmleri gösteriliyor; ancak yazar, bu filmlerden sonra sinema ortamında köklü bir değişim yaşanıp yaşanmadığını sorguluyor.

Eleştirmene göre "Morten", kısa filmleriyle dikkat çeken bir yönetmenin uzun metraj ilk işi olarak, genç oyuncu Tõru Kannimäe'nin performansı ve hikâyenin merkezindeki gizemli figürle dikkat çekiyor. Film, ergenlik dönemine özgü maddeler, güç mücadeleleri ve diğer sorunları da içeriyor. Yapım, Reeli Reinaus'un 2020'de yayımlanan ve hafif korku ile güçlü büyülü gerçekçilik öğeleri taşıyan "Morten, Emilie ja kadunud maailmad" (Morten, Emilie ve Kayıp Dünyalar) romanının uyarlaması.

Romandan filme: Yapı ve karakter dönüşümü

Reinaus'un senaryo sürecinde romanını baştan aşağı yeniden kurguladığı belirtiliyor. Yazara göre romanın birebir sinemaya aktarılması inandırıcı olmayan bir sonuç verirdi. Film, romandaki şiddet sahnelerinden arındırılmış; baş karakterin dayısını canlandıran Andres Mähar'ın performansı özellikle etkileyici bulunuyor.

Tõru Kannimäe'nin oyunculuğu ise 16 yaşında olmasına rağmen birçok deneyimli oyuncunun ulaşamadığı bir olgunlukta değerlendiriliyor. Ancak eleştirmen, bir oyuncunun bu kadar öne çıkmasının gençlik filmlerinde genellikle ekip dinamiğini zayıflattığını da ekliyor.

Görüntü yönetmeni Ants Tammik'in doğa filmlerindeki deneyiminin filmde belirgin bir derinlik yarattığı, bataklık sahnelerinin sıradan kartpostal görüntülerinden farklı, mistik bir atmosfer sunduğu ifade ediliyor. Yazar, filmin yapısal olarak fazla planlı ilerlediğini ve izleyiciyi bir noktadan diğerine güvenli biçimde taşıdığını, bunun da karakterlerin ekranda tam anlamıyla yaşamasını engellediğini savunuyor.

Sonuç olarak eleştiri, "Morten"in Estonya sinemasının geleceği açısından umut verici olduğunu, ancak gençlik filmlerinin tek bir kalıba bağlı kalmadan farklı anlatım yolları denemesi gerektiğini vurguluyor.